Γράφουν οι μαθήτριες Φιλαρέτη Ανδρομιδά (Β1) και Κατωπόδη Ελένη (Β2)
Ο Ολυμπισμός, ως ιδέα, έχει τις ρίζες του στην αρχαιότητα και στο πνεύμα των Αρχαίων Ολυμπιακών Αγώνων, το οποίο εμπεριείχε το θρησκευτικό στοιχείο, το κάλλος, την ευγένεια, τη λιτότητα, την αγνότητα, την εκεχειρία, την αγωνιστικότητα, και γενικά το πνευματικό ήθος και τον σεβασμό για την ανθρώπινη ζωή. Οι αξίες του Ολυμπισμού κινούνται γύρω από δύο βασικούς άξονες: Το «εὖ αγωνίζεσθαι» και την «ευγενή άμιλλα». Στον πρώτο άξονα εντοπίζονται οι αξίες της εντιμότητας, του σεβασμού των κανόνων διεξαγωγής των αγώνων, της ισότητας, της δικαιοσύνης, του σεβασμού των συναθλητών. Στον δεύτερο άξονα περιέχονται οι αξίες της αριστείας, του ευγενικού συναγωνισμού ανάμεσα σε άτομα και λαούς, της τάσης για διάκριση και υπεροχή μακριά από κάθε αντιπαλότητα. Δυστυχώς όμως, καθημερινά οι δυσάρεστες ειδήσεις από τον χώρο του αθλητισμού πληθαίνουν και το ολυμπιακό ιδεώδες, οι αρχές του εὖ αγωνίζεσθαι αμαυρώνονται. Αυτό οφείλεται κυρίως στη μετατροπή του χώρου αυτού σε επένδυση βιομηχανιών μαζικής ψυχαγωγίας. Τηλεοπτικοί σταθμοί, εταιρείες που λειτουργούν ως χορηγοί, αλλά και οι ίδιοι οι αθλητές έχουν μερίδιο ευθύνης στην εμπορευματοποίηση του αθλητισμού. Ας μην ξεχνάμε και το φαινόμενο του «χουλιγκανισμού» ή του «ντοπαρίσματος» των αθλητών… Είναι επιτακτική η ανάγκη να απαλλαγεί ο αθλητισμός από οικονομικοπολιτικά συμφέροντα και άλλες σκοπιμότητες! Ο Ολυμπισμός είναι φιλοσοφία ζωής, που προωθεί και συνδυάζει σε αρμονικό σύνολο τις αρετές του σώματος και της ψυχής. Συνδέοντας τον αθλητισμό με τον πολιτισμό και την παιδεία, ο Ολυμπισμός προσπαθεί να δημιουργήσει έναν τρόπο ζωής, που να στηρίζεται στη χαρά της προσπάθειας, την εκπαιδευτική αξία του καλού παραδείγματος και τον σεβασμό των οικουμενικών αξιών. Ο σκοπός του Ολυμπισμού είναι να θέσει τον Αθλητισμό στην υπηρεσία της αρμονικής ανάπτυξης του ανθρώπου, ενθαρρύνοντας τη δημιουργία μιας ειρηνικής κοινωνίας, η οποία ενδιαφέρεται για τη διατήρηση της ανθρώπινης αξιοπρέπειας.
Γράφουν οι μαθήτριες Μαρία Αντωνακοπούλου [ποίημα](Β3) και Μελίνα Λαζάρου [κείμενο](Β2)
«Αυτός που σε κάνει να γελάς, σε βοηθά να ζεις», είχε πει ο Μένανδρος. Και πράγματι, αυτό αποδεικνύεται. Όμως, ο σύγχρονος άνθρωπος δεν ΖΕΙ πραγματικά! Δεν αφήνει την ευθυμία, τη χαρά να αγγίξουν την ατσάλινη καρδιά του. Στις μέρες μας, η σοβαροφάνεια και η αυστηρότητα δεν παραχωρούν στην ανθρώπινη κοινωνία το δικαίωμα της αναζωογόνησης, της ψυχικής ευεξίας. Ο κλοιός της θλίψης σε έναν κόσμο τόσο σκυθρωπό και απόμακρο δεν αφήνει παρά ελάχιστες ακτίνες φωτός να τον διαπεράσουν. Το γέλιο, ωστόσο, είναι η απάντηση σε αυτή τη θλίψη, ένα όπλο που διαθέτει ο άνθρωπος, για να καταπολεμήσει αυτή τη μελαγχολική μονοτονία και να προσδώσει χρώμα στη ζωή του. Ζωή χωρίς χρώμα δεν δύναται να υφίσταται και γι’ αυτό, το γέλιο αποτελεί μια πολύτιμη πηγή ζωής. Γέλιο σημαίνει χαρά, χιούμορ, ανακούφιση, ελπίδα. Κάθε έκφανσή του δίνει στην καθημερινότητά μας μια διαφορετική διάσταση. Μας βοηθά να αντιμετωπίζουμε τις καταστάσεις με μια διαφορετική οπτική, μία αισιόδοξη συλλογιστική. Με το γέλιο καταρρίπτεται η απαισιοδοξία. Όταν κάποιος γελά, μια σπίθα ελπίδας γεννιέται. Επιπλέον, το γέλιο ως χιούμορ -αλλά και ως ειρωνεία- μάς βοηθά να ξεπερνάμε στιγμές αμηχανίας, να παρατηρούμε και να κατανοούμε βαθύτερα ανθρώπους και καταστάσεις. Τέλος, εκφράζει το συναίσθημα της ευθυμίας, της ευτυχίας και θεωρείται απαραίτητο για την ψυχική μας υγεία. Συνεπώς, η σημερινή κοινωνία με τους φρενήρεις ρυθμούς που την διακρίνουν και την απαιτητική -από κάθε άποψη- καθημερινότητα, χρειάζεται αυτό το γέλιο, αυτή τη χαρά, αυτό το χρώμα που είχε κάποτε. Γιατί το γέλιο φωτίζει το σκοτάδι, χρωματίζει το γκρίζο ανθρώπινο τείχος και το καταρρίπτει μπροστά στην έννοια της ζωής!
Γέλιο! Δεν κοστίζει τίποτα, ενώ προσφέρει πολλά Πλουτίζει αυτούς που το δέχονται Κάνει τις ψυχές να χαίρονται. Διαρκεί μόνο μια στιγμή, αλλά η ανάμνηση του… παντοτινή! Δίνει ανακούφιση στον κουρασμένο Θάρρος στον απογοητευμένο Παρηγοριά στον λυπημένο Ένα φως μάλλον ξεχασμένο! Είναι χρώμα ζωηρό, που φωτίζει τον γκρίζο ουρανό Μια πηγή ζωής μέσα στις πολλές … «εκπτώσεις» της σύγχρονης εποχής.
Γράφουν οι μαθήτριες Φιλαρέτη Ανδρομιδά (Β1) και Ελένη Κατωπόδη (Β2)
Κατά τη διάρκεια του Α’ Παγκοσμίου πολέμου, με τη χακί στολή, τις αρβύλες και τα κοντοκουρεμένα μαλλιά δεν ξεχώριζε από τους υπόλοιπους στρατιώτες της μεραρχίας. Η Ντόροθι Λόρενς, μια γυναίκα που ήθελε να γίνει πολεμική ανταποκρίτρια, μεταμφιέστηκε σε άντρα, προκειμένου να δει από κοντά τις αιματηρές μάχες του Μεγάλου Πολέμου. Όπως έγραψε: «Θέλω να δω τι μπορεί να καταφέρει μια συνηθισμένη Αγγλίδα χωρίς τυπικά προσόντα ή χρήματα«. Γίνεται έτσι, η μοναδική γυναίκα που καταφέρνει να πολεμήσει στο Δυτικό Μέτωπο, σε μια εποχή που το να ντύνεσαι στρατιώτης και να κρατάς όπλο ήταν αποκλειστικά ανδρικό προνόμιο. Σε περίπτωση σύλληψης, οι γυναίκες έρχονταν αντιμέτωπες με φυλάκιση και εκτέλεση. Το 1915, η 19χρονη Ντόροθι Λόρενς μετέβη στη Γαλλία, όπου με τη βοήθεια δύο Άγγλων στρατιωτών καταφέρνει να αποκτήσει στρατιωτική στολή και πλαστή ταυτότητα με την ονομασία «Ντένις Σμιθ». Αργότερα, κόβει κοντά τα μαλλιά της, ξύνει τα μάγουλά της, για να τα ερεθίσει και να δίνει την εντύπωση ότι ήταν φρεσκοξυρισμένη και προσπάθησε να καλύψει τις καμπύλες της. Δεν ήταν εύκολο για τη Λόρενς να φτάσει στα πεδία των μαχών. Πολλές φορές αξιωματικοί τη σταμάτησαν, για να τη ρωτήσουν τι δουλειά είχε τόσο μακριά από την υποτιθέμενη μονάδα της. Σε κανέναν, όμως, δεν πέρασε από το μυαλό η σκέψη ότι ο Ντένις Σμιθ δεν ήταν άνδρας. Κάποια στιγμή, η Λόρενς εκμυστηρεύεται το μυστικό της στον Τομ Νταν, έναν μηχανικό ειδικό στη διάνοιξη σηράγγων και ζήτησε τη βοήθειά του. Ο Νταν εντυπωσιάζεται με το θάρρος και την τόλμη της νεαρής και πείθει τους συναδέλφους της να την εντάξουν στην υπηρεσία των σκαπανέων. Της βρήκαν μια κρυψώνα, για να ξεκουράζεται κατά τη διάρκεια της ημέρας και έτρωγε ό,τι περίσσευε από τους συναδέλφους της. Όταν έπεφτε το σκοτάδι, έβγαινε κι εκείνη, για να σκάψει. Οι συνθήκες εργασίας και υγιεινής ήταν άθλιες και η Λόρενς αρχίζει να γεμίζει ψείρες. Παρ’ όλα αυτά, η αφοσίωσή της στην αποστολή της προκάλεσε εκ νέου τον θαυμασμό του φίλου της, Τομ Νταν. Ωστόσο, η προσπάθεια να κρατήσει κρυφό το μυστικό της, απέτυχε. Οι κακουχίες του πολέμου, σε συνδυασμό με το καθημερινό άγχος που την κατέκλυζε, επιβάρυναν την υγεία της. Φοβούμενη ότι θα ξεσκεπαζόταν η απάτη της και για να προστατεύσει τους άνδρες που την είχαν βοηθήσει, αποφασίζει να πει την αλήθεια στον λοχία της. Εκείνος διέταξε την άμεση σύλληψή της και στη συνέχεια, η Λόρενς ανακρίθηκε με την κατηγορία ότι ήταν κατάσκοπος.
Η Λόρενς τοποθετείται σε ένα γαλλικό μοναστήρι και αναγκάζεται να υπογράψει μία ένορκη δήλωση, σύμφωνα με την οποία δεν θα δημοσίευε τίποτα για τις εμπειρίες της. Εστάλη πίσω στην Αγγλία το 1919. Η 23χρονη Λόρενς δημοσιεύει την αυτοβιογραφία της με τίτλο «Sapper Dorothy». Κλείνεται σε άσυλο στο βόρειο Λονδίνο, επειδή κατηγορεί τον κληρικό, με τον οποίο είχε μεγαλώσει, ότι την κακοποιούσε όταν ήταν στην εφηβεία. Πεθαίνει μόνη και ξεχασμένη στις 29 Αυγούστου 1964, σε ηλικία 67 ετών.
Χρόνια διαπραγματεύσεων, συνεδρίων, κάθε λογής διπλωματικών προσεγγίσεων… Κι όμως, τα δακρυσμένα μάτια των Καρυάτιδων δεν έχουν ακόμα αντικρίσει τον τόπο καταγωγής τους. Πρόκειται για μια προσβολή. Εθνική και πολιτισμική. Ο επαναπατρισμός των Γλυπτών του Παρθενώνα θα έπρεπε να είναι αυτονόητος, όχι να απαιτείται. Ωστόσο, σε αυτήν την κατάσταση εμπλέκονται συμφέροντα, που καλύπτονται από αβάσιμες δικαιολογίες και προφάσεις. Τα Γλυπτά του Παρθενώνα είναι ελληνικά και ως αρμόζουσα θέση τους ορίζεται -δικαιωματικά- η Ελλάδα. Όσο ματαιόδοξο κι αν φαντάζει, θα πρέπει να συνεχίσουμε να τα διεκδικούμε. Αποτελούν σύμβολο του πολιτισμού μας. Αναπόσπαστο και κομβικής σημασίας κομμάτι της ιστορίας μας. Αν εγκαταλείψουμε αυτήν την προσπάθεια, εγκαταλείπουμε και τις αρχές μας. Αυτό δεν θα έπρεπε να το επιτρέψουμε να συμβεί. Αν, βέβαια, θέλουμε να λεγόμαστε Έλληνες… Όπως όλοι οφείλουμε να γνωρίζουμε, η επαίσχυντη αυτή κατάσταση έχει τις ρίζες της στις αρχές του 19ου αιώνα, κατά τη διάρκεια της Τουρκοκρατίας στην Ελλάδα. Την περίοδο αυτή, κατά την οποία ο ελληνικός πολιτισμός ήταν ιδιαίτερα ευάλωτος και εκτεθειμένος, ο λόρδος Έλγιν, εκμεταλλευόμενος τις ατυχείς συγκυρίες, επέλεξε να πράξει μία ιεροσυλία διεθνών διαστάσεων. Πραγματοποίησε την κλοπή των Γλυπτών του Παρθενώνα. Τα Γλυπτά μετέπειτα μεταφέρθηκαν στη Βρετανία, όπου παρουσιάστηκαν ως εκθέματα στο Βρετανικό Μουσείο και παραμένουν εκεί ως σήμερα. Ωστόσο, δεν παρέχεται στο ελάχιστο η ανάλογη της αξίας τους ασφάλεια, όπως άλλωστε αποδεικνύεται και από πρόσφατα δημοσιεύματα, που αναφέρουν πως από τις αποθήκες του μουσείου «χάθηκαν, κλάπηκαν ή καταστράφηκαν» αντικείμενα, που φυλάσσονταν για ακαδημαϊκούς και ερευνητικούς σκοπούς και δεν είχαν εκτεθεί στις συλλογές του. Αδιανόητο, παρ’ όλα αυτά αληθινό! Για τα γλυπτά αυτά, δεν ήταν τότε δυνατόν να προβληθεί καμία αντίσταση. Σήμερα, όμως, οι συνθήκες έχουν αλλάξει.
Τα αρχαία αυτά αριστουργήματα δεν αποτέλεσαν ποτέ αντικείμενο πνευματικού ενδιαφέροντος για εκείνους που τα έχουν. Αντίθετα, από σύμβολο πολιτισμού, μετατράπηκαν σε βιοποριστικό μέσο στα χέρια της προσωποποιημένης απληστίας. Αυτή τη στιγμή εκτίθενται στο Βρετανικό Μουσείο, ενώ προσελκύουν χιλιάδες επισκέπτες, οι οποίοι θαυμάζουν τα έργα ενός άλλου πολιτισμού, εις βάρος του οποίου ενισχύεται η βρετανική οικονομία. Φυσικά, λοιπόν, και η χώρα αυτή θα χάσει πολλά, αν τα γλυπτά αυτά επαναπατριστούν! Γιατί θα ανοίξουν οι ασκοί του Αιόλου σχετικά με παγκόσμια πλέον συμφέροντα… Αν τα γλυπτά του Παρθενώνα επιστραφούν, θα πρέπει να επιστραφούν κλοπιμαία και άλλων πολιτισμών, με αποτέλεσμα πολλά διεθνούς φήμης μουσεία να «διαγραφούν» από τον χάρτη σημείων υψηλής επισκεψιμότητας. Και αυτό θα ήταν σοβαρό πλήγμα. Προσωπικά, πιστεύω ότι δεν πρόκειται μόνο για μία κλοπή, αλλά και για μία ισοπέδωση του πνεύματος, του πολιτισμού, του ήθους. Σπουδαία έργα τέχνης, ανεκτίμητης αξίας, αντιμετωπίστηκαν με μία βαρβαρότητα άνευ προηγουμένου, ώστε εντέλει να αποτελέσουν ένα ακόμη θύμα της ιδιοτέλειας του ανθρώπου. Τα γλυπτά αυτά για τους Έλληνες, δεν αποτελούν μόνο σπουδαία έργα τέχνης, φορείς του ελληνικού παρελθόντος, αλλά προπάντων το παρόν μας. Αυτό, γιατί απαρτίζουν την ταυτότητα του έθνους μας! Από εκείνα πηγάζουν συμβολισμοί, αρετές που περιγράφουν την έννοια «Ελλάδα» και που θέτουν τα θεμέλια για την πορεία μας και την εξέλιξή μας. «Πρέπει να καταλάβετε τι σημαίνουν για εμάς τους Έλληνες τα Γλυπτά του Παρθενώνα. Είναι η υπερηφάνεια μας, είναι οι θυσίες μας. Είναι το ευγενέστερο σύμβολο τελειότητας. Είναι φόρος τιμής στη δημοκρατική φιλοσοφία. Είναι οι φιλοδοξίες μας και το ίδιο το όνομά μας. Είναι η ουσία της ελληνικότητας», είχε πει η Μελίνα Μερκούρη.
Τα γλυπτά αυτά, δεν είναι «ελγίνεια», όπως αποκαλούνται, γιατί ανήκαν και εξακολουθούν να ανήκουν στον Παρθενώνα. Ούτε θα έπρεπε να χαρακτηρίζονται ως «Μάρμαρα», γιατί αποτελούν κάτι πολύ σπουδαιότερο από ένα υλικό. Αν αυτό δεν μπορούμε ως λαός να το συλλάβουμε, τότε θα ήταν ίσως καλύτερα, να μην προσπαθήσουμε άλλο να τα διεκδικήσουμε…
Γράφουν οι μαθήτριες Βικτώρια Σακελλαρίου και Λήδα Σκαπινάκη (Β4)
Τα τελευταία χρόνια, οι περισσότεροι άνθρωποι δε διαβάζουν βιβλία και προτιμούν άλλους τρόπους ψυχαγωγίας. Ιδιαίτερα ανησυχητικό είναι το γεγονός, ότι μεγάλο ποσοστό αυτών των ατόμων είναι νέοι, μαθητές, απόφοιτοι ανώτερων και ανώτατων σχολών. Παρόλο που με το διάβασμα αναπτύσσουμε τη φαντασία και τη δημιουργικότητά μας, εμπλουτίζουμε τις γνώσεις μας, μαθαίνουμε νέους τρόπους να σκεφτόμαστε, διευρύνουμε το λεξιλόγιό μας και φυσικά «ταξιδεύουμε», δε φαίνεται να εκτιμούν και να απολαμβάνουν αυτές τις ευεργετικές επιδράσεις οι νεότερες γενιές… Σύμφωνα με μια έρευνα του National Assessment for Educational Progress (Εθνική Αξιολόγηση για την Εκπαιδευτική Πρόοδο), ο αριθμός των παιδιών 9 έως 13 ετών που διαβάζουν τακτικά για ευχαρίστηση, έχει πέσει κατακόρυφα! Αν και αποδείχθηκε ότι τα παιδιά του δημοτικού σχολείου διαβάζουν περισσότερο από τα μεγαλύτερα, ο αριθμός των 9χρονων παιδιών, που λένε ότι διαβάζουν για απόλαυση, μειώθηκε στο 42% κατά τη σχολική χρονιά 2019-20, ενώ το 1984 ξεπερνούσε το 50%. Επιπλέον, το ποσοστό των παιδιών του γυμνασίου που διαβάζει για να ψυχαγωγηθεί, μειώθηκε στο 17%, παρόλο που το 1984 ήταν επίσης πάνω από 50%. Γενικότερα στην Ευρώπη, πρώτη χώρα σε διάβασμα βιβλίου είναι το Λουξεμβούργο, με το 82% του πληθυσμού να διαβάζει τουλάχιστον ένα βιβλίο τον χρόνο. Ακολουθούν η Γερμανία με 75%, η Φινλανδία και η Αυστρία με 73% και η Εσθονία με 70%. Όσο για εμάς, τους Έλληνες, δεν μπορούμε να χαρακτηριστούμε… και «βιβλιοφάγοι», καθώς είμαστε αρκετά χαμηλά στην κατάταξη, με μόνο το 49% του πληθυσμού να έχει διαβάσει τουλάχιστον ένα βιβλίο μέσα σε μία χρονιά. Συναντώνται χαμηλά επίπεδα ανάγνωσης και σε χώρες, όπως η Πορτογαλία (41%), η Τουρκία (31%) και η Ρουμανία (30%).
Τα κινητά τηλέφωνα και η πρόσβαση στο διαδίκτυο κατακτούν την πρώτη θέση ανάμεσα στους σημαντικότερους λόγους, που κάνουν ένα άτομο να θεωρεί αδιάφορη την ανάγνωση ενός βιβλίου. Ειδικά για τους εφήβους, το διάβασμα είναι πολύ βαρετό, αφού έχουν πολύ πιο «σημαντικά» πράγματα να κάνουν, σύμφωνα με τους ίδιους, όπως η ενασχόληση με τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Η τηλεόραση και το διαδίκτυο αποτελούν την «αυτονόητη» επιλογή, όταν έχουν ελεύθερο χρόνο ή όταν θέλουν να εκτονώσουν την ένταση της ημέρας τους. Επιλέγουν τη χρήση των διαδικτυακών εφαρμογών για παιχνίδι, γνωριμίες και επικοινωνία αδιαφορώντας για κάθε άλλη δραστηριότητα. Αυτό αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα όχι μόνο της απομάκρυνσης του ατόμου από τον κόσμο των βιβλίων, αλλά- δυστυχώς- και από τον υπόλοιπο κόσμο… Τέλος, σύμφωνα με κάποιες μελέτες, υπάρχει περίπτωση η απομάκρυνση των παιδιών από το βιβλίο να οφείλεται και στο ότι μεγαλώνοντας σταματούν να διαβάζουν με παρέα. Το διάβασμα ενός βιβλίου πριν από τον ύπνο γίνεται μάλλον η εξαίρεση. Επίσης, λίγες φορές κάποιος θα μαζέψει 4-5 παιδιά, για να τους διαβάσει μια ιστορία. Κάπως έτσι, το διάβασμα γίνεται κάτι το μοναχικό, τη στιγμή που τα περισσότερα παιδιά προτιμούν να κάνουν πράγματα παρέα με άλλα παιδιά.
Επομένως, οι νέες γενιές οφείλουν να καταλάβουν ότι όσο περισσότερο ανοίγουν τους υπολογιστές, τόσο περισσότερο κλείνουν την πόρτα στα βιβλία. Όσο περισσότερο εθίζονται στις οθόνες, τόσο περισσότερο απωθούν την κριτική σκέψη και την καλλιέργεια της φαντασίας τους. Είναι επιτακτική η ανάγκη, να αγαπήσουν το βιβλίο! Η οικογένεια και το σχολείο οφείλουν να ενδιαφερθούν για τη πνευματική καλλιέργεια των νέων! Άλλωστε, όπως είχε πει ο Κικέρωνας: «Αν έχεις έναν κήπο και μια βιβλιοθήκη, έχεις όλα όσα σου χρειάζονται.»
Γράφουν οι μαθήτριες Μαρία Αντωνακοπούλου, Πηνελόπη Μητσάκη και Αθηνά Ορφανού (Β’3)
Ούτε ο ήλιος δεν είχε ακόμα ανατείλει, κι έπεφταν οι εχθροί εξ ουρανού σαν τα δάκρυα του Θεού… Πικρό ξημέρωνε το καλοκαίρι εκείνο Τόσες ψυχές εχάθηκαν Και άλλες τόσες ζωές εμαύρισαν. Χτύπησε ξάφνου της σκλαβιάς ο πόνος, η θλίψη κυριάρχησε κι ο άνισος αγώνας άρχισε… Ενώ τόσους ήξερες, τόσους είχες να μιλήσεις, τώρα τα ονόματά τους από τη ζωή σου πρέπει να τα σβήσεις. Και αυτοί σαν κοπάδι μας επιτέθηκαν, τις ζωές μας κατέστρεψαν, και νομίζουν πως κακό δε μας έκαναν. Ήρθαν μιλώντας για “παρέμβαση ειρηνική”, ύπουλα σχέδια όμως είχε η κυβέρνηση η τουρκική. Τρεις χιλιάδες αδέρφια μας προσπάθησαν να τους σταματήσουν, μα δεν κατάφεραν τη διχοτόμηση να εμποδίσουν. Για την πατρίδα πάλεψαν σαν ένα θηρίο, όμως τώρα λουλούδια όλοι αφήνουν στο δικό τους το μνημείο… Ηρωίδες είναι και οι μανάδες που τόσα θυσίασαν, τα παιδιά τους έχασαν, τις ίδιες τις βίασαν. Και όσοι επέζησαν, μακριά έτρεξαν να φύγουν Πρόσφυγες στη χώρα τους έγιναν, ώστε ζωντανοί να μείνουν. Οι καρδιές τους όμως ποτέ δε θα ξεχάσουν, τη γλυκιά πατρίδα τους, που τόσο δεν ήθελαν να χάσουν. Τις ιστορίες εκείνης της ημέρας θα λένε στα παιδιά τους, να φύγει ο καημός από την κατασπαραγμένη την καρδιά τους. Και η ψυχή τους θα λέει, θαρρώ, «Ποτέ μου δεν ξεχνώ εκείνο το πρωινό»!
Ο χρόνος πάγωσε εκείνο το τραγικό πρωινό της 20ης Ιουλίου 1974, όταν η Μεγαλόνησος της Ανατολικής Μεσογείου άρχισε να αιμορραγεί από τον Τούρκο κατακτητή, που εισέβαλε στο νησί σκορπώντας τον όλεθρο, τον θάνατο, την απόγνωση! Η ελληνική πλευρά πιάστηκε στον ύπνο και η αντίδρασή της εκδηλώθηκε με μεγάλη καθυστέρηση, ενώ στο νησί είχαν ήδη φθάσει τουρκικά στρατεύματα…
Η Τουρκία υποστήριξε ότι δεν επρόκειτο για εισβολή, αλλά για «ειρηνική επέμβαση», παρά το γεγονός ότι είχε παραβιάσει κάθε κανόνα της διεθνούς νομιμότητας, συμπεριλαμβανομένου του Καταστατικού Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών. Το τουρκικό κράτος είχε πλέον βρει την αφορμή να επιβάλει τα διχοτομικά του σχέδια σε βάρος της Κύπρου κατακτώντας το 37% του νησιού και χωρίζοντας την πρωτεύουσα του νησιού, Λευκωσία, σε δύο άνισα μέρη κάνοντάς την την τελευταία διχασμένη πρωτεύουσα της Ευρώπης.
Τις προηγούμενες μέρες, τα τουρκικά στρατεύματα μετακινούνταν στην Μικρασιάτικη ακτή, ακριβώς απέναντι από την Κύπρο. Η ελληνική και η κυπριακή κυβέρνηση θεωρούσαν ότι επρόκειτο για κάποια μπλόφα, όπως συνήθιζε να κάνει η Τουρκία με συνεχείς απειλητικές χειρονομίες. Στις 15 Ιουλίου του 1974 η Χούντα των Αθηνών δια των οργάνων της στη Μεγαλόνησο (Εθνική Φρουρά, ΕΛΔΥΚ, ΕΟΚΑ Β’) ανατρέπει τον Πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας, αρχιεπίσκοπο Μακάριο, ένα γεγονός που εξόργισε τους Τούρκους και τους έδωσε την ευκαιρία να επέμβουν πολεμικά. Ο τουρκικός στρατός, χωρίς δισταγμό, ξεκίνησε την εισβολή από την παραλία Πενταμίλι, κοντά στην Κηρύνεια. Η πολεμική επιχείρηση των Τούρκων, η οποία ονομαζόταν «ΑΤΤΙΛΑΣ», χωρίστηκε σε δύο μέρη. Το «ΑΤΤΙΛΑΣ Ι», που ξεκίνησε τα ξημερώματα της 20ης Ιουλίου 1974 και ολοκληρώθηκε τρεις μέρες μετά και ακολούθως, το «ΑΤΤΙΛΑΣ ΙΙ» στις 14 Αυγούστου, με αποτέλεσμα την παράνομη κατοχή του 37% του κυπριακού εδάφους από τα τουρκικά στρατεύματα, τον εκτοπισμό 150.000 Ελληνοκυπρίων κάνοντάς τους πρόσφυγες στην ίδια τους τη χώρα, ενώ υπήρξαν και πολλοί νεκροί. Οι 20.000 Ελληνοκύπριοι και Μαρωνίτες που επέλεξαν να μην εγκαταλείψουν τα σπίτια τους παρά την τουρκική κατοχή, υπόκειντο σε συνεχή παρενόχληση, περιορισμούς στις μετακινήσεις, άρνηση πρόσβασης σε επαρκή ιατρική φροντίδα και εκπαίδευση, με αποτέλεσμα να υποχρεωθούν κι αυτοί να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους. Πολλοί εξακολουθούν να αγνοούνται.
Ο τουρκικός στρατός που είχε εισβάλλει στο νησί αριθμούσε γύρω στους 50.000 άνδρες υπό τη διοίκηση του Νουρετίν Ερσίν. Παρά την καλύτερη προετοιμασία τους, την αριθμητική τους υπεροχή και την ποιότητα του εξοπλισμού τους, αντιμετώπισαν σημαντικά προβλήματα ασυνεννοησίας. Η τουρκική αεροπορία βύθισε το αντιτορπιλικό Κοτσατεπέ (D-354) και προκάλεσε ζημιές σε άλλα δύο τουρκικά αντιτορπιλικά, τα οποία θεωρούσε ελληνικά. Από την Ελληνοκυπριακή πλευρά, ο κυπριακός στρατός δεχόταν βοήθεια από την ΕΛΔΥΚ (Ελληνική Δύναμη Κύπρου) και την εθνική φρουρά. Το Ελληνοκυπριακό στρατόπεδο διέθετε γύρω στους 40.000 στρατιώτες. Οι ήρωες που προστάτευσαν την Κύπρο έχουν γράψει ιστορία με τις θυσίες τους, προκειμένου να προστατεύσουν αυτό το απόμακρο κομμάτι του ελληνικού κόσμου. Αξίζει να αναφερθεί το όνομα του Μανόλη Μπικάκη, που έχει παραμείνει στην ιστορία ως ο Έλληνας «Ράμπο», που ανατίναξε 7 τουρκικά τεθωρακισμένα.
Διανύουμε ήδη το πεντηκοστό έτος από το πραξικόπημα και την τουρκική εισβολή. Όλες οι προσπάθειες για μια ειρηνική διευθέτηση απέτυχαν και το μόνο θετικό και αισιόδοξο είναι η διάσωση της Κυπριακής Δημοκρατίας, του νόμιμου και διεθνώς αναγνωρισμένου κράτους-μέλους του ΟΗΕ, της ΕΕ και πολλών άλλων διεθνών οργανισμών. Το κράτος αυτό ανήκει σε όλους τους πολίτες της Κυπριακής Δημοκρατίας, χωρίς διάκριση εθνικής καταγωγής, θρησκείας ή γλώσσας. Το Κυπριακό ζήτημα, δυστυχώς, παραμένει άλυτο. Είμαι μαθητής της Β’ γυμνασίου και έχω καταγωγή από την Κύπρο. Δεν ζούσα τότε, αλλά γνωρίζω ότι το γεγονός αυτό έχει ανοίξει μία μεγάλη πληγή στον Ελληνισμό και όλοι οι Ελληνοκύπριοι δεν πρόκειται να ξεχάσουν ποτέ την τραγωδία εκείνων των ημερών!
Γράφουν οι μαθήτριες Φιλαρέτη Ανδρομιδά (Β1), Ελένη Κατωπόδη και Μελίνα Λαζάρου (Β2)
Τα περισσότερα παιδιά σήμερα γνωρίζουν τον Άγιο Βασίλη ως τον χαρούμενο, παχουλό άνδρα με την άσπρη γενειάδα και τα κόκκινα ρούχα, που παραδίδει τα δώρα στα παιδιά τα Χριστούγεννα και την Πρωτοχρονιά, μπαίνοντας στα σπίτια από τις καμινάδες. Όμως, ο θρύλος του Άγιου Βασίλη χρονολογείται εκατοντάδες χρόνια πριν. Για τους Ορθόδοξους Χριστιανούς ο Άγιος Βασίλης ήταν ο Μέγας Βασίλειος, ο οποίος έζησε στην Καισαρεία της Καππαδοκίας και πέρασε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του βοηθώντας τον συνάνθρωπο και οργανώνοντας φιλανθρωπίες. Στη Δύση το πρόσωπο του Santa Claus (μια παράφραση του ολλανδικού ονόματος Sinterklaas, που μετέφεραν και εδραίωσαν στο Nέο Άμστερνταμ -σήμερα Νέα Υόρκη- οι Oλλανδοί μετανάστες) έχει ταυτιστεί με την ιστορία του Αγίου Νικολάου, που φημιζόταν για τη γενναιοδωρία του. Έγινε γνωστός ως ο προστάτης των παιδιών και διακρινόταν για την καλοσύνη του. Στην ιστορία του Αγίου Νικολάου οι βόρειοι λαοί πρόσθεσαν δικά τους πολιτιστικά στοιχεία, όπως είναι οι τάρανδοι, το έλκηθρο, το άστρο του Βορρά, που χαρακτηρίζουν και τα δικά μας Χριστούγεννα μέχρι σήμερα. Αυτή η προσωπικότητα του Άγιου Βασίλη πέρασε στα ελληνικά δεδομένα τη δεκαετία 1950 – 1960, όπως και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες, μετατρέποντας πλέον τα Χριστούγεννα σε μία διεθνή γιορτή με πανομοιότυπα έθιμα. Το 1931 η Coca Cola και ο Aμερικανός σχεδιαστής Xέιντον Σάντμπλομ, για τις ανάγκες ενός διαφημιστικού, έβαψαν τη μέχρι τότε πράσινη στολή του Άγιου Βασίλη στο κόκκινο χρώμα τού αναψυκτικού και έτσι, του έμεινε για πάντα.
Στο πρόσωπο του Άγιου Βασίλη τα παιδιά βρίσκουν την πραγματική μαγεία των Χριστουγέννων. Αποτελεί έναν κομβικό συμβολισμό! Ως παιδιά, κάθε Χριστούγεννα περιμέναμε πώς και πώς να ξυπνήσουμε και να δούμε τα δώρα μας κάτω από το χριστουγεννιάτικο δέντρο. Αφήναμε κουλουράκια και γάλα, κάναμε λίστες με δώρα κι έτσι, αναβίωνε το πνεύμα της προσφοράς, της αγάπης και φυσικά, ακονιζόταν η φαντασία… Ο Άγιος Βασίλης μπορεί να μην είναι υπαρκτός, είναι όμως υπαρκτή η διάθεση για αγάπη και προσφορά, μια διάθεση που αναβλύζει ακόμα μεγαλύτερη για τους περισσότερους ανθρώπους αυτές τις άγιες μέρες. Αυτή, λοιπόν, είναι η μαγεία των Χριστουγέννων… Ανεξάρτητα από το αν ο Άγιος Βασίλης είναι αληθινός ή όχι, οι καρδιές των ανθρώπων έχουν αγγιχτεί για πάντα!
Γράφουν οι μαθητές Κωνσταντίνος Χειρίδης, Λήδα Σκαπινάκη, Βικτώρια Σακελλαρίου (Β4) και Μαρία Αντωνακοπούλου (Β3)
Είναι γεγονός ότι η τεχνητή νοημοσύνη εισέρχεται ολοένα και περισσότερο στη ζωή μας. Επομένως, είτε είσαι ενθουσιασμένος γι’αυτό είτε το φοβάσαι, οι εφαρμογές της έχουν αρχίσει να διεισδύουν σχεδόν σε κάθε κλάδο και οφείλουμε να εξοικειωθούμε με αυτές. Ιθύνοντες της Σίλικον Βάλεϋ αναγνωρίζουν πως το ChatGPT, αυτήν τη στιγμή, είναι η αιχμή του δόρατος στη βιομηχανία της αναπτυγμένης τεχνολογίας. Παρά τις αναρίθμητες δυνατότητες που προσφέρει όμως, δεν «μιλάει» σαν άνθρωπος ούτε θα τον αντικαταστήσει! Μπορεί να εξηγήσει ζητήματα κβαντομηχανικής ή να γράψει ποιήματα, αλλά η πλήρης «κατάκτηση» του κόσμου από την Τεχνητή Νοημοσύνη θεωρείται- ακόμα- σενάριο επιστημονικής φαντασίας… Ένα από τα πιο διαδεδομένα εργαλεία της τεχνητής νοημοσύνης, λοιπόν, είναι το γνωστό σε όλους ChatGPT. Η ονομασία προέρχεται από τις λέξεις chat (συνομιλία) και τα αρχικά των λέξεων Generative Pre-trained Transformer, που σημαίνουν «Παραγωγικός Προεκπαιδευμένος Μετασχηματιστής». Έχει σχεδιαστεί, για να κατανοεί και να δημιουργεί κείμενο, που είναι παρόμοιο με εκείνο των ανθρώπων. Τροφοδοτείται από έναν μεγάλο αριθμό δεδομένων και υπολογιστικών τεχνικών για να κάνει προβλέψεις, με σκοπό να βάλει σε μία σειρά λέξεις, ώστε θα βγάζουν κάποιο νόημα. Στην πράξη, αυτό που κάνει είναι ότι όχι μόνο χρησιμοποιεί έναν τεράστιο όγκο λεξιλογίου και πληροφορίας, αλλά «καταλαβαίνει» και το νόημα της κάθε λέξης στην πρόταση. Αυτό βοηθά στο να μπορεί να μιμηθεί γλωσσικά μοτίβα, ενώ ταυτόχρονα αποκτά εγκυκλοπαιδική γνώση. Έτσι, βοηθά διάφορους επαγγελματίες στον τομέα της διαφήμισης (marketing), αλλά και στην αναλυτική -κατά κύριο λόγο αξιόπιστη- συλλογή πληροφορίων, συνθέτοντας ερευνητικό υλικό από μεγάλες μελέτες. Μπορεί, επίσης, να λειτουργήσει ως μία μηχανή μετάφρασης, συνήθως υψηλής ποιότητας, όχι μόνο κειμένου αλλά και ομιλίας, κάτι το οποίο είναι εξαιρετικά πολύτιμο σε τομείς, όπως η εξυπηρέτηση πελατών, η εκπαίδευση και το ηλεκτρονικό εμπόριο. Επομένως, η χρήση του Chat GPT -έστω και ως ένα βαθμό- είναι σημαντική.
Αυτό όμως για το οποίο πολλοί δεν μπορούν να συμφωνήσουν είναι, αν η τεχνητή νοημοσύνη θα μας ωφελήσει τελικά ή όχι. To ChatGPT είναι ευάλωτο σε λάθη και δεν έχει αίσθηση του πότε κάτι είναι ψευδές ή αληθές· απλώς υιοθετεί ό,τι βρίσκει στο διαδίκτυο. Κι αυτό, φυσικά, ενέχει σοβαρούς κινδύνους. Μάλιστα σύμφωνα με έρευνα, το άγχος των χρηστών για ψευδείς πληροφορίες, που προέρχονται από την τεχνητή νοημοσύνη, είναι πάνω από 75%. Επιπροσθέτως, η πρόοδος της τεχνητής νοημοσύνης δε σημαίνει μόνο αυτοματοποίηση εργασιών και άρα εξοικονόμηση χρόνου. Πολλοί φοβούνται ότι η τεχνητή νοημοσύνη θα μπορούσε να «καταλάβει» θέσεις εργασίας από τον άνθρωπο. Ακόμα, πολλοί θεωρούν ότι το περιεχόμενο που δημιουργείται από το ChatGPT, θα μπορούσε να έχει αρνητικό αντίκτυπο στη θέση κατάταξης μιας επιχείρησης στα αποτελέσματα της Google, διότι η Google αξιολογεί γενικά το πρωτότυπο περιεχόμενο ως ευεργετικό και πιο σημαντικό. Μια άλλη παράμετρος είναι πως πολλοί μαθητές χρησιμοποιούν το ChatGPT, για να γράψουν μία έκθεση, να λύσουν ένα πρόβλημα στα μαθηματικά ή να κάνουν μία διαθεματική εργασία, με αποτέλεσμα να τα βρίσκουν όλα έτοιμα. Τέλος, έχει βρεθεί ότι το ChatGPT έχει τη δυνατότητα να γράφει κακόβουλο κώδικα. Η Check Point έχει αναφέρει περιπτώσεις, όπου χάκερ χωρίς τεχνικές δεξιότητες καυχιόντουσαν για το πώς αξιοποίησαν τις δυνατότητες τεχνητής νοημοσύνης για κακόβουλους σκοπούς. Είναι τρομακτικό, αν σκεφτεί κανείς ότι κάποιος χωρίς εμπειρία στον προγραμματισμό θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει το ChatGPT, για να πραγματοποιήσει επιθέσεις στον κυβερνοχώρο! Και κάτι ακόμα! Τι θα λέγατε αν σας αποκαλύπταμε ότι το άρθρο που διαβάζετε αυτή τη στιγμή δημιουργήθηκε επίσης από το ChatGPT; Πολύ ωραίο, έτσι δεν είναι; Αλλά αυτό σημαίνει ότι η πιθανότητα κακής χρήσης του είναι πραγματική και είναι κάτι που πρέπει όλοι να γνωρίζουμε! Εν κατακλείδι, η τεχνητή νοημοσύνη είναι ένα ισχυρό εργαλείο τόσο για τις επιχειρήσεις όσο και για τους ιδιώτες. Το μόνο σίγουρο είναι πως ένα επιτυχημένο σύστημα τεχνητής νοημοσύνης δεν μπορεί να λειτουργήσει χωρίς τη ΣΩΣΤΗ ΧΡΗΣΗ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ!
Πολλές φορές, οι άνθρωποι προσεγγίζουν τη ζωή με μία μονοδιάστατη λογική. Η ζωή ως άσπρο και η ζωή ως μαύρο. Καμία απόχρωση του γκρι ανάμεσα στις δύο αυτές -εκ διαμέτρου αντίθετες- έννοιες. Επιδιώκουμε πάντα μια διαδρομή για την ικανοποίηση των στόχων μας χωρίς δυσχέρειες, χωρίς εμπόδια. Ίσως, βέβαια, αυτό να αποτελεί και το κίνητρο για τη ζωή: ο άνθρωπος σε μία ψευδαίσθηση, σε μια πλαστή πνευματική πραγματικότητα, που όμως τον παρακινεί να προχωρήσει… Καθώς προχωρά, ωστόσο, καταρρίπτονται όλα όσα πίστευε. Παρατηρεί πλέον και την αρνητική, την άδικη, την αισχρή πλευρά της ζωής και… αποθαρρύνεται. Ξαφνικά, υψώνεται μπροστά του ένα μαύρο, αδιαπέραστο τείχος. «Δεν υπάρχει διέξοδος!», σκέφτεται. Και επιστρέφει εκεί απ’ όπου ξεκίνησε, απαξιώνοντας αυτή τη ζωή. Αδικία, μίσος, κακία. Έτσι θα την χαρακτήριζε με τρεις λέξεις. Γιατί; Γιατί δεν αποδέχθηκε ποτέ την αλληλεξάρτηση των δύο στερεοτυπικά διαμορφούμενων εννοιών: του καλού και του κακού, του δίκαιου και του άδικου, της ευτυχίας και της δυστυχίας. Πάντα έτεινε να τραβά μια διαχωριστική γραμμή ανάμεσά τους. Και αυτό, συμβάλλει στη διαμόρφωση αβάσιμων αντιλήψεων, που ωστόσο δύσκολα καταρρίπτονται απέναντι στην πεποίθηση για την ύπαρξη ενός κόσμου «ιδανικού», ο οποίος βρέθηκε αντιμέτωπος με έναν κόσμο, που φαντάζει ως το άκρο μιας αρνητικής διάστασης! Αλλά σε μία κοινωνία δεν μπορεί να υπάρξει μόνο καλοσύνη. Οτιδήποτε και αν παρατηρήσουμε γύρω μας, αναλύοντάς το σε βάθος, θα μας οδηγήσει στην ίδια θεμελιώδη διαπίστωση: απαρτίζεται αναπόφευκτα από στοιχεία του καλού ΚΑΙ του κακού. Σκεφτείτε τι συμβαίνει με έναν πόλεμο, τον οποίο καταδικάζουμε για τη βαρβαρότητα, την αδικία, τον όλεθρο που επιφέρει. Σκεφτείτε πως η πενικιλίνη, τα ραντάρ, οι ηλεκτρονικοί υπολογιστές, το εμβόλιο γρίπης αποτελούν χαρακτηριστικά παραδείγματα καινοτομιών, στις οποίες οδηγήθηκε η ανθρωπότητα εξαιτίας του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου. Η πλήρης αντίφαση! Από κάθε «κακό», λοιπόν, πηγάζει κάτι «καλό», το οποίο με τη σειρά του, μπορεί να κρύβει και κάτι το αρνητικό. «Ουδέν κακόν αμιγές καλού», αλλά και «Ουδέν καλόν αμιγές κακού», θα έλεγα. Συνεπώς, ο κόσμος μας δεν είναι γέννημα μιας μονοδιάστατης οπτικής. Γι’ αυτό και η συνύπαρξη του καλού και του κακού παρουσιάζεται αναπόφευκτη για το ανθρώπινο μέλλον και αποτελεί μία ζωτικής σημασίας αρχή για την ισορροπία της ανθρωπότητας, μία αρχή δηλαδή που στις μέρες μας φαντάζει πιο απαραίτητη από ποτέ…