Το τμήμα της Ζώνης Πολιτισμού της Β’ Γυμνασίου, στο πλαίσιο του προγράμματος «Καλλιτεχνικό Εργαστήρι: Το Σχολείο αλλιώς!», πραγματοποίησε μελέτη της νωπογραφίας, εστιάζοντας στα υλικά, την ιστορία, τις τεχνικές και τις σημαντικότερες τοιχογραφίες της στην ιστορία της Τέχνης. Οι μαθητές, υπό την καθοδήγηση της καθηγήτριας Καλλιτεχνικών κ. Πρεβενιού Κυριακής, προετοίμασαν μια παρουσίαση που αναδεικνύει τη διαχρονική εξέλιξη της τεχνικής αυτής, την οποία παρουσίασαν σε μια έκθεση στον χώρο του Θεάτρου. Η νωπογραφία αποτελεί μία από τις αρχαιότερες τεχνικές τοιχογραφίας, με καταγωγή από την αρχαία Ελλάδα. Στον ελλαδικό χώρο, η τεχνική της νωπογραφίας εμφανίζεται από την προϊστορική εποχή στη Μινωική Κρήτη, Θήρα και Αιγαιοπελαγίτικο Πολιτισμό. Εξαπλώνεται στις Μυκήνες. Χρησιμοποιήθηκε εκτενώς στην αρχαία Ελλάδα, τη Ρωμαϊκή εποχή και το Βυζάντιο, ενώ γνώρισε μεγάλη άνθηση κατά την Αναγέννηση, με χαρακτηριστικά παραδείγματα τις τοιχογραφίες της Καπέλα Σιξτίνα. Η τεχνική βασίζεται στη ζωγραφική επάνω σε νωπό ασβεστοκονίαμα, γεγονός που συμβάλλει στη διατήρηση των χρωμάτων. Σήμερα, εξακολουθεί να αποτελεί πηγή έμπνευσης για καλλιτέχνες και συντηρητές τέχνης. Η παρούσα έκθεση παρουσιάζει την ιστορία και την εξέλιξη της νωπογραφίας, καθώς δείγματα, έργα των μαθητών, τοιχογραφιών νωπογραφίας. 

Πιο συγκεκριμένα οι μαθητές ανέλυσαν τις εξής θεματικές: Στην αρχαία Ελλάδα, η τεχνική αυτή πρωτοεμφανίστηκε από την προϊστορική εποχή στη Μινωική Κρήτη και στον Αιγαιοπελαγίτικο πολιτισμό, όπως αποδεικνύουν οι περίφημες τοιχογραφίες του ανακτόρου της Κνωσού, οι οποίες απεικονίζουν σκηνές καθημερινής ζωής, τη φύση και θρησκευτικές τελετές, τοιχογραφίες από την Σαντορίνη (Θήρα) όπως αυτή της τοιχογραφίας της Άνοιξης αλλά και των Μυκηνών με την έντονη σχηματοποίηση. Κατά την ρωμαϊκή περίοδο, η νωπογραφία διαδόθηκε ευρέως, σε όλη τη ρωμαϊκή αυτοκρατορία γύρω από τη Μεσόγειο, με χαρακτηριστικά παραδείγματα τις τοιχογραφίες της Πομπηίας, που διακρίνονται για τη ρεαλιστική τους απόδοση και τις εξελιγμένες διακοσμητικές τεχνοτροπίες. Στη βυζαντινή εποχή, η νωπογραφία απέκτησε θρησκευτικό χαρακτήρα και χρησιμοποιήθηκε για τον εσωτερικό διάκοσμο εκκλησιών και μοναστηριών. Οι μορφές απέκτησαν έντονα περιγράμματα και αφηρημένες συνθέσεις, με σημαντικά παραδείγματα τις τοιχογραφίες της Μονής της Χώρας, της Μονής Οσίου Λουκά και της Αγίας Σοφίας στην Κωνσταντινούπολη. Κατά την Αναγέννηση, η τεχνική γνώρισε αναβίωση και κορυφώθηκε μέσω της επιστημονικής ακρίβειας στη χρήση της προοπτικής και της χρωματικής αρμονίας. Σημαντικοί καλλιτέχνες, όπως ο Τζιότο, ο Ραφαήλ και ο Λεονάρντο ντα Βίντσι συνέβαλαν στην εξέλιξή της, με αποκορύφωμα τις τοιχογραφίες της Καπέλα Σιξτίνα από τον Μιχαήλ Άγγελο, όπου η «Δημιουργία του Αδάμ» αποτελεί ένα από τα πιο εμβληματικά έργα στην ιστορία της τέχνης. Η νωπογραφία, από τις μινωικές τοιχογραφίες έως τα αναγεννησιακά αριστουργήματα, συνιστά μια διαχρονική καλλιτεχνική παράδοση που επηρέασε βαθιά την ιστορία της τέχνης. Η τεχνική παραμένει ζωντανή έως σήμερα, εμπνέοντας τόσο σύγχρονους καλλιτέχνες όσο και ειδικούς στη συντήρηση της πολιτιστικής κληρονομιάς. Η παρούσα έκθεση συνοδεύει θεωρητικά τα έργα νωπογραφίας των μαθητών, τα οποία πρόκειται να παρουσιαστούν σε έκθεση σύντομα. 

Οι μύθοι του Αισώπου ταξιδεύουν μέσα στους αιώνες, διατηρώντας τη διαχρονική σοφία τους. Όμως, τι συμβαίνει όταν ένας μύθος συναντά τη φαντασία, την τεχνολογία και τη σύγχρονη αφήγηση; Με το τμήμα Α3 του Α’ Αρσακείου–Τοσιτσείου Γυμνασίου Εκάλης, στο μάθημα των αρχαίων ελληνικών, επιλέξαμε να προσεγγίσουμε τον αισώπειο μύθο του ελαφιού όχι απλώς ως ένα λογοτεχνικό κείμενο, αλλά ως μια αφετηρία για δημιουργία. Οι μαθήτριες και οι μαθητές ανέλαβαν να τον επανερμηνεύσουν με διαφορετικά κάθε φορά μέσα: διασκευή του μύθου στο πλαίσιο δημιουργικής γραφής, τρισδιάστατες κατασκευές που μετέφεραν τον μύθο στον φυσικό κόσμο καθώς και εικόνες που δημιουργήθηκαν μέσω τεχνητής νοημοσύνης. Αυτές οι προσεγγίσεις δεν ήταν απλώς τρόποι αφήγησης. Ήταν ένας διαφορετικός τρόπος να κατανοήσουμε βαθύτερα τον μύθο και το ηθικό του δίδαγμα. 

Τι θα συνέβαινε αν το ελάφι του Αισώπου επιβίωνε και είχε την ευκαιρία να αναλογιστεί τα λάθη του; 

Ο μαθητής μας, Ριρής Κωνσταντίνος, επαναδιατύπωσε τον μύθο, δίνοντας έμφαση στη μετάνοια και την αυτογνωσία. Στη δική του εκδοχή, το ελάφι καταφέρνει να ξεφύγει από τον κίνδυνο, αλλά επιστρέφει τραυματισμένο στο δάσος. Εκεί, αντί για συμπόνια, συναντά την ειρωνεία και τη χλεύη των υπόλοιπων ζώων, που βλέπουν τη ματαιοδοξία του ως την πηγή των προβλημάτων του. Ακολουθεί το κείμενο του μαθητή: 

Καταματωμένο το ελάφι, χωρίς πνοή έφτασε τελικά στο δάσος. Η καρδιά του χτυπούσε σαν τρελή. Πώς τελικά κατάφερε να ξεφύγει από τους λύκους … ήταν ένα θαύμα. Τα τραύματά του ήταν πολύ βαθιά, μα ευτυχώς ήταν ζωντανό. Περπατώντας όλο και πιο βαθιά μέσα στο δάσος, με το φως του ήλιου να χάνεται από τα ψηλά και πυκνά δέντρα, το ελάφι σκεφτόταν πόσο λάθος είχε κάνει. Αντικρίζοντάς το σε αυτή την κατάσταση τα άλλα ζώα άρχισαν σιγά σιγά να συγκεντρώνονται και να συζητούν χαμηλόφωνα. Όλα είχαν καταλάβει πάνω κάτω τι είχε συμβεί.  Η μαμά ελαφίνα έτρεξε γρήγορα κοντά του για να τον περιθάλψει, να του γλείψει τις πληγές, να του δώσει λίγο νερό. Τον λόγο πήρε πρώτος ο λαγός.  

• Μα τι στο καλό έγινε; Πώς χτύπησες τόσο άσχημα; Σε βρήκαν οι κυνηγοί; 

Όμως το ελάφι δεν απαντούσε. Μόνο σκεφτόταν με κατεβασμένο το κεφάλι. Ο αδελφός του τότε του είπε: 

• Πως τα κατάφερες να μπλέξεις έτσι; Μα τίποτε απ’ όσα μας δίδαξε η μαμά ελαφίνα δεν έκανες; Αν μας άκουγες τώρα θα ήσουν μια χαρά!  

Τον λόγο πήρε η κουκουβάγια:  

• Πόσο επιπόλαια φέρθηκες; Βέβαια για σένα έχει σημασία μόνο η εμφάνιση! 

Και η αρκούδα συμπληρώνει γελώντας ειρωνικά: 

• Βέβαια του αρέσουν τόσο πολύ τα κέρατά του, περισσότερο απ’ όσο μου αρέσουν το μέλι και οι σολομοί μαζί! 

Όλα τα ζώα του δάσους άρχισαν να γελούν δυνατά και να κοροϊδεύουν το ελάφι. Το θεωρούσαν τρομερά ματαιόδοξο και ρηχό συναισθηματικά. Δεν ενδιαφερόταν για τίποτα παρά μόνο για τον εαυτό του. Τότε ξεκίνησε να κλαίει γοερά. Πόσο λάθος είχε κάνει! Ενδιαφερόταν μόνο για την εξωτερική του εμφάνιση. Επαινούσε την όψη των κεράτων του και κατηγορούσε τα λεπτά πόδια του. Μα τι ειρωνεία! Και στο τέλος, (τι ειρωνεία!) αυτά ήταν που το έσωσαν. Τα λεπτά αλλά δυνατά του πόδια που κλώτσησαν τους κυνηγούς και έτρεξε σαν τον άνεμο! Και θαύμαζε τα κέρατά του, που ήταν και αυτά που τον έβαλαν σε μπελάδες.  

Ξαφνικά ακούγεται ο βρυχηθμός του βασιλιά των ζώων. Όλα τα ζώα σώπασαν και τότε το λιοντάρι ξεκίνησε να μιλά:  

• Ησυχία! Αυτά παθαίνουν όσοι ασχολούνται με ανούσια πράγματα. Ναι, το ελάφι έκανε ένα τραγικό λάθος που δεν πρέπει να επαναληφθεί.  Έδωσε μεγαλύτερη σημασία στην εξωτερική του εμφάνιση και αγνόησε τις συμβουλές της μητέρας του και τους κινδύνους τού δάσους. Αν ξανασυμβεί και τον βρουν οι λύκοι, εκείνη την φορά μπορεί να μην επιβιώσει. Είναι πολύ τυχερό. Του δόθηκε μια δεύτερη ευκαιρία. Και απ’ ό,τι βλέπω το μετάνιωσε και κατάλαβε. Και δεν υπάρχει λόγος να το κοροϊδεύετε γι’ αυτό. Σήμερα πήρε ένα σπουδαίο μάθημα το οποίο είναι χρήσιμο για όλους: Ο εαυτός μας, με τα προτερήματα και τα ελαττώματά μας καθώς και οι εσωτερικές μας αρετές είναι πολύ πιο σημαντικές από την εμφάνιση. Έτσι μόνο θα μπορέσουμε να αντιμετωπίσουμε τους κινδύνους που υπάρχουν και … πιστέψτε με υπάρχουν πάρα πολλοί!  

Σειρά στις δημιουργίες πήρε ο μαθητής Περιβολιώτης Αχιλλέας, ο οποίος αξιοποίησε με άριστο τρόπο τη δύναμη της τεχνητής νοημοσύνης δημιουργώντας δύο ψηφιακές απεικονίσεις του μύθου. Η πρώτη εικόνα αποδίδει την αυταρέσκεια του ελαφιού, τονίζοντας τη σκοτεινή πλευρά της ματαιοδοξίας του, ενώ η δεύτερη δίνει έναν πιο ονειρικό τόνο, παρουσιάζοντας το ελάφι σε ένα μαγευτικό φυσικό τοπίο, τη στιγμή που θαυμάζει την ομορφιά του. 

Τέλος, ο μαθητής μας, Τσιοτσίκας Ιωαννίδης Χρήστος, χάρισε στον μύθο του Αισώπου σχήμα και μορφή μέσα από την τεχνολογία της τρισδιάστατης εκτύπωσης. Μια μακέτα κατασκευασμένη με 3D printer αποτυπώνει τη στιγμή που το ελάφι θαυμάζει την αντανάκλασή του στο νερό, ενώ η απειλή πλησιάζει. Μπορούμε να διακρίνουμε το ελάφι με τα επιβλητικά του κέρατα, το δάσος που δημιουργεί μια αίσθηση μυστηρίου, μιας και τα κλαδιά αργότερα παγιδεύσουν το ελάφι, το οποίο μοιραία θα πιαστεί από τον απειλητικό λύκο, που παραμονεύει στη σκιά.  

Οι διαφορετικές αυτές οπτικές αποδεικνύουν πως τέχνη και τεχνολογία μπορούν να γίνει εργαλείο αφήγησης, ερμηνείας και κατανόησης. Μέσα από τη διαδικασία της δημιουργίας, οι μαθητές δεν έγιναν μόνο αναγνώστες του μύθου, αλλά και παραγωγοί περιεχομένου, εμβαθύνοντας στα ηθικά του διδάγματα. Αυτό το εγχείρημα έδειξε ότι οι ιστορίες της αρχαιότητας δεν είναι απλώς κείμενα προς ανάλυση, απολιθώματα ενός νεκρού παρελθόντος, αλλά κόσμος προς εξερεύνηση. Η διαρκής μας αναμέτρηση με το παρελθόν μπορεί να γίνει οδηγός για την αναμέτρησή μας με ένα παρόν γεμάτο προκλήσεις.   

Θερμά συγχαρητήρια στον υπεύθυνο καθηγητή κ. Γ. Σωτηρόπουλο, φιλόλογο, για την επίβλεψη των εργασιών και στους μαθητές μας για τις πραγματικά εντυπωσιακές τους δημιουργίες!  

Στον σύγχρονο κόσμο η τεχνητή νοημοσύνη (ΤΝ) μεταμορφώνει ριζικά κάθε πτυχή της ζωής μας, από την υγεία και την εκπαίδευση μέχρι τις επιχειρήσεις και την καθημερινότητά μας. Για να κατανοήσουμε καλύτερα τον ρόλο και τις προοπτικές της ΤΝ, οι 11 μαθητές της Δημοσιογραφικής Ομάδας της Β’ τάξης του Σχολείου μας μαζί με την υπεύθυνη καθηγήτριά τους κ. Μαρίνα Μηλιδώνη, φιλόλογο, συνομίλησαν διαδικτυακά με τον κ. Βασίλειο Οικονόμου, έναν ειδικό στον τομέα της τεχνολογίας και των εξελιγμένων συστημάτων πληροφορικής. Συζητήσαμε τις προκλήσεις, τις ευκαιρίες και τις ηθικές διαστάσεις της τεχνητής νοημοσύνης, καθώς και το πώς αυτή διαμορφώνει το μέλλον της εργασίας, της οικονομίας και της κοινωνίας γενικότερα. Ο κ. Οικονόμου, μέσα από τις γνώσεις και την εμπειρία του, μάς έδωσε τη δική του οπτική για το πώς μπορούμε να αξιοποιήσουμε την τεχνολογία προς όφελος όλων, διατηρώντας παράλληλα τον έλεγχο και την ανθρώπινη ευθύνη στις αποφάσεις που λαμβάνονται με τη βοήθειά της. Η συμβουλή-ευχή του στους μαθητές μας, πριν κλείσουμε τη συνέντευξη, ήταν να αξιοποιήσουν το νέο αυτό «εργαλείο» που τους παρέχεται δημιουργικά. ΟΧΙ στη στυγνή αντιγραφή, ΝΑΙ στην κριτική και συνδυαστική σκέψη! 

Με επιτυχία στέφθηκε η συμμετοχή της ρητορικής ομάδας του Α΄Αρσακείου-Τοσιτσείου Γυμνασίου Εκάλης στους Διασχολικούς Αγώνες Ρητορικής που διοργάνωσαν τα Εκπαιδευτήρια Αυγουλέα-Λιναρδάτου στις 8 και 9 Φεβρουαρίου 2025. 

Η ομάδα των διττών λόγων, την οποία αποτελούσαν η Λυδία Ασημένιου (Γ1), ο Νικόλαος Δοβλέτης  (Γ4), ο Κωνσταντίνος Σπυρόπουλος (Γ4) και η Ελπίδα Φραγκούλη (Γ4),  έφτασε στα ημιτελικά του αγωνίσματος, πετυχαίνοντας τρεις νίκες σε ισάριθμους προκριματικούς αγώνες. Στους αγώνες συμμετείχαν δεκαέξι (16) σχολεία από διάφορες περιοχές της Αττικής. 

Παράλληλα, αξιόλογη παρουσία είχαν οι μαθητές του σχολείου μας Μελίνα Λαζάρου (Γ2) και Σωκράτης Σιαράβας (Γ2) στο αγώνισμα του προτρεπτικού λόγου, με την Μελίνα να κατακτά την 5^η θέση και τον Σωκράτη τη 15^η, μεταξύ τριάντα διαγωνιζομένων. Τους μαθητές προπόνησαν και συνόδευσαν στους αγώνες οι φιλόλογοι-διδάσκοντες στον ρητορικό όμιλο κ. Κατσιάνου Κατερίνα και κ. Κωνσταντακάκης Γιώργος. 

Οι μαθητές και οι μαθήτριές μας είχαν την ευκαιρία να συνεργαστούν, να παρουσιάσουν και να ανταλλάξουν σκέψεις και επιχειρήματα με συμμαθητές τους από άλλα σχολεία, μέσα σε ένα πολιτισμένο κλίμα, κατανοώντας πλήρως τις αξίες της ρητορικής τέχνης. Συγχαρητήρια σε όλους και όλες! 

Η μαθήτρια του Σχολείου μας Αθανασία Παπαχρήστου (Β3) συμμετείχε στους Πανελλήνιους Αγώνες Αλπικού Σκι, που πραγματοποιήθηκαν 1 & 2/2/25 στο Σέλι Ημαθίας. Η Αθανασία κατέλαβε τη 12η θέση στη Γιγαντιαία Τεχνική Κατάβαση (GS) και την 5η θέση στην Τεχνική Κατάβαση (SL). Επιπλέον, συμμετείχε στην ελληνική αποστολή στους Διεθνείς Αγώνες Παίδων Alpe Cimbra, που έγιναν στις 7-8/2/2025 στην Folgaria της Ιταλίας. Της ευχόμαστε θερμά συγχαρητήρια και πάντα επιτυχίες στη ζωή της!

Το Σάββατο 1^η Φεβρουαρίου 2025 διεξήχθη η 1^η φάση του διαγωνισμού Φυσικής του Γυμνασίου με την ονομασία «Αρίσταρχος» της Ένωσης Ελλήνων Φυσικών. Τα παιδιά που συμμετείχαν και προκρίθηκαν για τη β’ φάση είναι:

Από το Α1: Αλεξιάδου Μαρία Ελένη, Βούρβαχη Ναταλία-Μαρία, Κόρμπος Γεώργιος

Από το Α2: Μουντζούρη Κωνσταντίνα

Από το Α3: Περιβολιώτης Αχιλλέας, Σατζάκη Μελιτίνη, Τσιοτσίκας Ιωαννίδης Χρήστος

Συγχαρητήρια στους μαθητές μας και καλή επιτυχία στη β’ φάση!

Το δεύτερο μισό του τμήματος  Α2 του A΄ Αρσακείου–Τοσιτσείου Γυμνασίου Εκάλης, στο πλαίσιο του Εργαστηρίου Δεξιοτήτων του Α’ τετράμηνου, «Πλανήτης Γη, το κοινό μας σπίτι», έφτιαξαν, με την καθοδήγηση της καθηγήτριας Καλλιτεχνικών κ. Κυριακής Πρεβενιού,  ένα επιτραπέζιο παιχνίδι για το περιβάλλον, με στόχο την ευαισθητοποίηση, την ενημέρωση και την καλλιέργεια περιβαλλοντικής συνείδησης. Αρχικά διαβάστηκαν και συζητήθηκαν οι προτάσεις όλων των παιδιών για ένα επιτραπέζιο παιχνίδι. Τα θέματα που αναλύθηκαν ήταν:      

• Βιοκλιματική αρχιτεκτονική- μείωση της ενέργειας στο σπίτι και στο Σχολείο     

• Τι είναι το οικολογικό μας αποτύπωμα και πως μπορούμε να το μειώσουμε;     

• Ανακύκλωση υλικών: πρώτη ύλη     

• Νερό, το πολύτιμο αγαθό     

Μετά από ψηφοφορία, επιλέχθηκε προς υλοποίηση η ιδέα που έλαβε τις περισσότερες ψήφους. Τα παιδιά χωρίστηκαν σε ομάδες εργασίας και, με την καθοδήγηση της καθηγήτριάς τους, κατασκεύασαν το παιχνίδι στο Εργαστήριο Καλλιτεχνικών του Σχολείου.    

Το δεύτερο  μισό του τμήματος Α2 έφτιαξε το παιχνίδι «UNO Recycle» ένα παιχνίδι για την περιβαλλοντική ευαισθητοποίηση και την αξία της Ανακύκλωσης. Πρόκειται για ένα παιχνίδι βασισμένο στο γνωστό παιχνίδι καρτών UNO, το οποίο στην παρούσα εκδοχή ενσωματώνει την έννοια της ανακύκλωσης. Οι κάρτες είναι χωρισμένες ανά χρώμα, το οποίο αντιστοιχεί σε διαφορετικά ανακυκλώσιμα υλικά. Κάθε κάρτα τοποθετείται στον κάδο ανακύκλωσης που αντιστοιχεί στο χρώμα της. Ο παίκτης που θα καταφέρει να τοποθετήσει πρώτος όλες τις κάρτες στους σωστούς κάδους ανακύκλωσης αναδεικνύεται νικητής! 

Οι εργασίες έγιναν ανά ομάδες στο εργαστήριο Καλλιτεχνικών του Σχολείου. Πιο συγκεκριμένα η ιδέα που ψηφίστηκε ήταν του μαθητή Ηρακλή Παπαβασιλείου. 

Οι ομάδες που σχηματίστηκαν ήταν:     

ΟΔΗΓΙΕΣ ΠΑΙΧΝΙΔΙΟΥ: Ηρακλής Παπαβασιλείου 

ΟΜΑΔΑ ΛΟΓΟΤΥΠΟΥ: Απόστολος Παπαϊωάννου, Ηρακλής Παπαβασιλείου 

ΟΜΑΔΑ ΣΥΣΚΕΥΑΣΙΑΣ: Αλέξανδρος Παπασιλέκας, Γιάννης Παπαδόπουλος  

ΚΑΔΟΙ ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ: Βασίλεια Παπάζογλου, Βαλέρια Πέππα 

ΟΜΑΔΑ ΚΑΡΤΩΝ: Γιώργος Περγάλης, Απόστολος Παπαϊωάννου, Γεωργία Παππά, Βαλέρια Πέππα, Βασίλεια Παπάζογλου, Χριστίνα Παρζίγκα, Ηρακλής Παπαβασιλείου, Αλέξανδρος Παπασιλέκας, Γιάννης Παπαδόπουλος, Αστέρης Παπαδόπουλος, Δημήτρης Παπαδάκης. 

Η σειρά μαθημάτων με θέμα το περιβάλλον, «Πλανήτης Γη: Το κοινό μας σπίτι» έκλεισε με τους μαθητές να παίζουν με το πρωτότυπο, διασκεδαστικό και εκπαιδευτικό παιχνίδι, που οι ίδιοι έφτιαξαν.