Νωπογραφία: Ιστορία, Τεχνική και Εξέλιξη, Ζώνη πολιτισμού Β’ Γυμνασίου, «Καλλιτεχνικό Εργαστήρι: Το Σχολείο αλλιώς!»

 

Το τμήμα της Ζώνης Πολιτισμού της Β’ Γυμνασίου, στο πλαίσιο του προγράμματος «Καλλιτεχνικό Εργαστήρι: Το Σχολείο αλλιώς!», πραγματοποίησε μελέτη της νωπογραφίας, εστιάζοντας στα υλικά, την ιστορία, τις τεχνικές και τις σημαντικότερες τοιχογραφίες της στην ιστορία της Τέχνης. Οι μαθητές, υπό την καθοδήγηση της καθηγήτριας Καλλιτεχνικών κ. Πρεβενιού Κυριακής, προετοίμασαν μια παρουσίαση που αναδεικνύει τη διαχρονική εξέλιξη της τεχνικής αυτής, την οποία παρουσίασαν σε μια έκθεση στον χώρο του Θεάτρου. Η νωπογραφία αποτελεί μία από τις αρχαιότερες τεχνικές τοιχογραφίας, με καταγωγή από την αρχαία Ελλάδα. Στον ελλαδικό χώρο, η τεχνική της νωπογραφίας εμφανίζεται από την προϊστορική εποχή στη Μινωική Κρήτη, Θήρα και Αιγαιοπελαγίτικο Πολιτισμό. Εξαπλώνεται στις Μυκήνες. Χρησιμοποιήθηκε εκτενώς στην αρχαία Ελλάδα, τη Ρωμαϊκή εποχή και το Βυζάντιο, ενώ γνώρισε μεγάλη άνθηση κατά την Αναγέννηση, με χαρακτηριστικά παραδείγματα τις τοιχογραφίες της Καπέλα Σιξτίνα. Η τεχνική βασίζεται στη ζωγραφική επάνω σε νωπό ασβεστοκονίαμα, γεγονός που συμβάλλει στη διατήρηση των χρωμάτων. Σήμερα, εξακολουθεί να αποτελεί πηγή έμπνευσης για καλλιτέχνες και συντηρητές τέχνης. Η παρούσα έκθεση παρουσιάζει την ιστορία και την εξέλιξη της νωπογραφίας, καθώς δείγματα, έργα των μαθητών, τοιχογραφιών νωπογραφίας. 

Πιο συγκεκριμένα οι μαθητές ανέλυσαν τις εξής θεματικές: Στην αρχαία Ελλάδα, η τεχνική αυτή πρωτοεμφανίστηκε από την προϊστορική εποχή στη Μινωική Κρήτη και στον Αιγαιοπελαγίτικο πολιτισμό, όπως αποδεικνύουν οι περίφημες τοιχογραφίες του ανακτόρου της Κνωσού, οι οποίες απεικονίζουν σκηνές καθημερινής ζωής, τη φύση και θρησκευτικές τελετές, τοιχογραφίες από την Σαντορίνη (Θήρα) όπως αυτή της τοιχογραφίας της Άνοιξης αλλά και των Μυκηνών με την έντονη σχηματοποίηση. Κατά την ρωμαϊκή περίοδο, η νωπογραφία διαδόθηκε ευρέως, σε όλη τη ρωμαϊκή αυτοκρατορία γύρω από τη Μεσόγειο, με χαρακτηριστικά παραδείγματα τις τοιχογραφίες της Πομπηίας, που διακρίνονται για τη ρεαλιστική τους απόδοση και τις εξελιγμένες διακοσμητικές τεχνοτροπίες. Στη βυζαντινή εποχή, η νωπογραφία απέκτησε θρησκευτικό χαρακτήρα και χρησιμοποιήθηκε για τον εσωτερικό διάκοσμο εκκλησιών και μοναστηριών. Οι μορφές απέκτησαν έντονα περιγράμματα και αφηρημένες συνθέσεις, με σημαντικά παραδείγματα τις τοιχογραφίες της Μονής της Χώρας, της Μονής Οσίου Λουκά και της Αγίας Σοφίας στην Κωνσταντινούπολη. Κατά την Αναγέννηση, η τεχνική γνώρισε αναβίωση και κορυφώθηκε μέσω της επιστημονικής ακρίβειας στη χρήση της προοπτικής και της χρωματικής αρμονίας. Σημαντικοί καλλιτέχνες, όπως ο Τζιότο, ο Ραφαήλ και ο Λεονάρντο ντα Βίντσι συνέβαλαν στην εξέλιξή της, με αποκορύφωμα τις τοιχογραφίες της Καπέλα Σιξτίνα από τον Μιχαήλ Άγγελο, όπου η «Δημιουργία του Αδάμ» αποτελεί ένα από τα πιο εμβληματικά έργα στην ιστορία της τέχνης. Η νωπογραφία, από τις μινωικές τοιχογραφίες έως τα αναγεννησιακά αριστουργήματα, συνιστά μια διαχρονική καλλιτεχνική παράδοση που επηρέασε βαθιά την ιστορία της τέχνης. Η τεχνική παραμένει ζωντανή έως σήμερα, εμπνέοντας τόσο σύγχρονους καλλιτέχνες όσο και ειδικούς στη συντήρηση της πολιτιστικής κληρονομιάς. Η παρούσα έκθεση συνοδεύει θεωρητικά τα έργα νωπογραφίας των μαθητών, τα οποία πρόκειται να παρουσιαστούν σε έκθεση σύντομα. 

«Καλλιτεχνικό εργαστήρι: Το Σχολείο αλλιώς…» , Ζώνη Πολιτισμού Β’ Γυμνασίου, Ο ρυθμός στην τέχνη

Οι μαθητές της ζώνης πολιτισμού της Β’ Γυμνασίου με τίτλο: «Καλλιτεχνικό εργαστήρι: Το Σχολείο αλλιώς …», ολοκλήρωσαν το έκτο ομαδικό τους έργο. Πιο συγκεκριμένα, το έκτο έργο των μαθητών είναι αφιερωμένο στον ρυθμό στην Τέχνη. Αυτό το θέμα επιλέχθηκε  γιατί συναντάται σε όλες τις Τέχνες, όπως στη ζωγραφική, στην αρχιτεκτονική, στη διακοσμητική, στη γλυπτική, στη γραφιστική, στην τυπογραφία, στη μουσική, στον χορό, στην ποίηση κ.α.  

Ως ρυθμός μπορεί γενικά να οριστεί «οποιαδήποτε κίνηση που χαρακτηρίζεται από την οργανωμένη διαδοχή ισχυρών και αδύναμων στοιχείων (ή/και το αντίθετο)». Στις τέχνες όπως η μουσική, η ποίηση, ο χορός, αλλά και οπτικά στη ζωγραφική ή στην αρχιτεκτονική, ο ρυθμός εκφράζει την οργανωμένη διαδοχή των γεγονότων που χρησιμοποιούνται στην τέχνη: των ήχων και σιωπών στη μουσική, τα βήματα και οι κινήσεις των χορευτών στον χορό, των χρωματικών στοιχείων, των δομικών στοιχείων, των διακοσμητικών στοιχείων καθώς και την οργάνωση λέξεων και προτάσεων στην ποίηση. 

Οι μαθητές αφού παρακολούθησαν προβολή παρουσίασης αφιερωμένη στον ρυθμό στην Τέχνη, με την καθοδήγηση της καθηγήτριας Καλλιτεχνικών, ζωγράφισαν με ακρυλικά χρώματα χρωματιστά ξυλάκια και κάνοντας κολάζ δημιούργησαν ένα πρωτότυπο ομαδικό έργο διάστασης 60*80 εκ., με ρυθμό σχημάτων και χρωμάτων. 

«Καλλιτεχνικό εργαστήρι: Το Σχολείο αλλιώς…», Ζώνη πολιτισμού Β’ Γυμνασίου

Οι μαθητές της ζώνης πολιτισμού Β’ Γυμνασίου με τίτλο: »Καλλιτεχνικό εργαστήρι: Το Σχολείο αλλιώς…» του Σχολείου μας, ολοκλήρωσαν το έκτο τους έργο. Πρόκειται για μια έκθεση από χρωματιστά ζωγραφικά γλυπτά. Πιο συγκεκριμένα τα έργα των μαθητών είναι αφιερωμένα στον μεγάλο εικαστικό καλλιτέχνη και κύριο εκπρόσωπο του κινήματος του Σουρεαλισμού  Ζουάν Μιρό. Ο Μιρό επιλέχθηκε γιατί είναι ένας βαθιά συμβολικός καλλιτέχνης και έχει ένα μοναδικό ύφος. Η ζωγραφική που ακολούθησε χαρακτηρίζεται από έντονα χρώματα και σε συνδυασμό με τα απλά σχήματα που θυμίζουν σχέδια μικρών παιδιών.  

Οι μαθητές αφού παρακολούθησαν προβολή παρουσίασης αφιερωμένη στη ζωή και το έργο του μεγάλου εικαστικού, με την καθοδήγηση της καθηγήτριας Καλλιτεχνικών κ. Κ. Πρεβενιού, μέσα από ένα πρωτότυπο επιτραπέζιο παιχνίδι έφτιαξαν από ένα «πολύχρωμο ζωγραφικό γλυπτό» από χαρτί και χρώμα. Πρόκειται ουσιαστικά για μια κατασκευή από χαρτί βασισμένη στα στοιχεία και στα χρώματα που χρησιμοποιούσε και στα έργα του ο καλλιτέχνης. Οι μαθητές μέσα από κολάζ και ζωγραφική με ακρυλικά χρώματα, μαρκαδόρους και χρωματιστά μολύβια κατάφεραν να κατανοήσουν τον πολύχρωμο κόσμο του Ζουάν Μιρό και να δημιουργήσουν μια έκθεση πρωτότυπων χρωματιστών κατασκευών.

Δείτε χαρακτηριστικά βίντεο από το Καλλιτεχνικό Εργαστήρι μας:

«Καλλιτεχνικό εργαστήρι: Το Σχολείο αλλιώς…»  Ζώνη Πολιτισμού Β´ Γυμνασίου  

Οι μαθητές της ζώνης πολιτισμού της Β’ Γυμνασίου με τίτλο «Καλλιτεχνικό εργαστήρι: Το Σχολείο αλλιώς …» ολοκλήρωσαν το τέταρτο ομαδικό τους έργο. Πιο συγκεκριμένα, αυτό το τέταρτο  έργο των μαθητών είναι αφιερωμένο στον μεγάλο εικαστικό καλλιτέχνη και κύριο εκπρόσωπο του κινήματος του Φωβισμού, Ανρί Ματίς. Αυτό το κίνημα επιλέχθηκε  γιατί θεωρείται ένα από τα πρώτα επαναστατικά κινήματα στη ζωγραφική και με σημαντικό αντίκτυπο στην εξέλιξη της τέχνης του 20ού αιώνα. 

Η έννοια Φωβισμός προέρχεται από τη γαλλική λέξη «fauve« που μπορεί να μεταφραστεί »άγριο θηρίο». Αντιπροσωπεύει τη ζωηρή και χαρούμενη έκρηξη μιας τέχνης συνώνυμης με τη νεότητα, από καλλιτέχνες παθιασμένους για τον κόσμο και πρόθυμους να μεταφέρουν στον μουσαμά ένα ισχυρό φορτίο αισθήσεων, που υλοποιούνται με το χρώμα. 

Ο κύριος εμπνευστής της, ο Ανρί Ματίς, στο τέλος του 19ου αιώνα, κατάφερε να δημιουργήσει ένα ιδίωμα ουσιαστικώς αυτόνομο και νέο, για να πετύχει τους στόχους του στην τέχνη. Οι μαθητές, αφού παρακολούθησαν προβολή παρουσίασης αφιερωμένη στη ζωή και το έργο του μεγάλου εικαστικού, με την καθοδήγηση της καθηγήτριας Καλλιτεχνικών κ. Κ. Πρεβενιού, ζωγράφισαν με ακρυλικά χρώματα και κολάζ από ένα διάσημο έργο του Ανρί Ματίς. Έπειτα με τα έργα που έφτιαξαν, δημιούργησαν ένα πρωτότυπο ψηφιακό πολύχρωμο ημερολόγιο για το έτος 2024! 

«Καλλιτεχνικό εργαστήρι: Το Σχολείο αλλιώς…» – Ζώνη Πολιτισμού Β’ Γυμνασίου

Οι μαθητές της Ζώνης Πολιτισμού της Β’ Γυμνασίου, που έχει τον τίτλο «Καλλιτεχνικό εργαστήρι: Το Σχολείο αλλιώς…«, ολοκλήρωσαν το πρώτο ομαδικό τους έργο. Στόχος του εργαστηρίου είναι να μετατρέψει τους κοινόχρηστους διαδρόμους του Σχολείου σε ένα ανοιχτό μουσείο-χώρο τέχνης φτιαγμένο από τα παιδιά για τα παιδιά.  

Πιο συγκεκριμένα το πρώτο έργο των μαθητών είναι αφιερωμένο στον μεγάλο εικαστικό καλλιτέχνη Βασίλι Καντίνσκι και στο έργο: «Μελέτη χρώματος. Τετράγωνα με Κύκλους», 1913. Αυτό το έργο δεν επιλέχθηκε τυχαία αφού κοσμεί και το ιστολόγιο του Σχολείου μας «μαθητική παρουσία«. 

Οι μαθητές αφού παρακολούθησαν προβολή παρουσίασης αφιερωμένη στη ζωή και το έργο του μεγάλου εικαστικού, με την καθοδήγηση της καθηγήτριας Καλλιτεχνικών κ. Κυριακής Πρεβενιού, ζωγράφισαν με ακρυλικά χρώματα τους 12 τετράγωνα με ομόκεντρους κύκλους 20*20 εκατοστά. Στη συνέχεια κολλήσαμε σε επιφάνεια 60*80 εκατοστών τους κύκλους και ολοκληρώθηκε το έργο. 

«Το αστέρι της Βεργίνας», συμμετοχή εκπαιδευτικού μας στο πρόγραμμα Erasmus+

Μαθητές της A’ Λυκείου της Ζώνης του καλλιτεχνικού εργαστηρίου, στο πλαίσιο του προγράμματος Erasmus+, υποδέχτηκαν την Τρίτη 25/09/2023 τους μαθητές και τους καθηγητές από τη Νορβηγία σε ένα δίωρο εργαστήριο (workshop) στην αίθουσα Καλλιτεχνικών του Σχολείου μας.

Με την καθοδήγηση της καθηγήτριας Καλλιτεχνικών κ. Κυριακής Πρεβενιού σχεδίασαν μικροί και μεγάλοι το αστέρι της Βεργίνας. Το συγκεκριμένο σχέδιο επιλέχθηκε με κριτήριο την ιστορική του βαρύτητα και τη σχεδιαστική του αποτύπωση. Το μάθημα έγινε με οδηγίες βήμα προς βήμα, όλα τα σχέδια ολοκληρώθηκαν με επιτυχία και οι φιλοξενούμενοι πήραν το σχέδιο που έφτιαξαν ως ενθύμιο.