Γράφουν οι μαθήτριες Δώρις Ρέππα (Β3), Νάγια Τσιτσώνη και Σάρα Φραγκουλοπούλου (Β4)
Ένα ήσυχο βράδυ, ο Μικρός Πρίγκιπας στάθηκε στον μικρό του πλανήτη και σήκωσε το βλέμμα του προς τον αχανή ουρανό. Τα άστρα έλαμπαν απαλά, σαν μικρές φωτεινές ψυχές που φώτιζαν τη σιωπηλή νύχτα του διαστήματος. Εκείνη τη στιγμή, ένιωσε πως δεν ήταν μόνος· τα αστέρια τού έμοιαζαν με παλιούς, πιστούς φίλους, έτοιμους να ακούσουν όσα είχε μέσα στην καρδιά του. Με ένα χαμόγελο, τους απηύθυνε έναν ζεστό χαιρετισμό και άρχισε να τους μιλάει. Η γαλήνη του σύμπαντος τον τύλιγε και η σιωπή της νύχτας γινόταν η πιο όμορφη συντροφιά. Ήταν σαν τα άστρα να αφουγκράζονταν κάθε του λέξη, κάθε του σκέψη. Τους διηγήθηκε τα ταξίδια του από πλανήτη σε πλανήτη, τις αλλόκοτες μορφές που συνάντησε και τα μαθήματα που αποκόμισε. Μίλησε για ανθρώπους που είχαν ξεχάσει τι πραγματικά έχει αξία, αλλά και για εκείνους που του χάρισαν σοφία. Και φυσικά, δεν ξέχασε να μιλήσει για το αγαπημένο του τριαντάφυλλο- εκείνο που, αν και μακριά, παρέμενε πάντα κοντά του, μέσα στην καρδιά του! Παρόλο που κάποιες στιγμές η μοναξιά τον επισκεπτόταν, θυμόταν τα λόγια της αλεπούς: «Τα πιο σημαντικά πράγματα στη ζωή δε φαίνονται με τα μάτια, αλλά τα νιώθει κανείς με την καρδιά«. Αυτή η σκέψη τον έκανε να νιώθει πιο δυνατός, πιο γεμάτος. Και σαν να ανταποκρίνονταν στα λόγια του, τα άστρα άρχισαν να λάμπουν πιο έντονα! Δεν ήταν πια απλά φωτεινά σημεία στο απέραντο σκοτάδι του διαστήματος· ήταν σύμβολα φιλίας, ελπίδας και αγάπης. Ήταν σαν να έκρυβε το καθένα μια μικρή ιστορία, έναν μύθο, ένα μήνυμα που περίμενε να ανακαλυφθεί… Τότε, ο Μικρός Πρίγκιπας κατάλαβε κάτι σημαντικό: όπως οι αρχαίοι μύθοι έδιναν νόημα στα άστρα, έτσι κι εκείνος μπορούσε να τους δώσει τη δική του σημασία. Γιατί το σύμπαν δεν είναι μόνο επιστήμη και αποστάσεις· είναι και όνειρα, συναισθήματα και ιστορίες που ταξιδεύουν από καρδιά σε καρδιά. Από εκείνη τη στιγμή και μετά, κάθε φορά που κοιτούσε τον ουρανό, δεν ένιωθε πια μόνος. Τα αστέρια τού θύμιζαν ότι, όσο μακριά κι αν βρίσκεται κανείς, υπάρχουν πάντα πράγματα που τον συνδέουν με τους άλλους: η φιλία, η αγάπη και οι όμορφες αναμνήσεις. Και κάπου εκεί, ανάμεσα στα άστρα, γεννιούνται και οι πιο όμορφοι μύθοι…
Γράφουν οι μαθήτριες Δώρις Ρέππα (Β3), Νάγια Τσιτσώνη και Σάρα Φραγκουλοπούλου (Β4)
Το βιβλίο «Ο Γλάρος Ιωνάθαν Λίβινγκστον» του Ρίτσαρντ Μπαχ αποτελεί ένα από τα πιο γνωστά αλληγορικά έργα της σύγχρονης λογοτεχνίας. Μέσα από μια απλή ιστορία με πρωταγωνιστή έναν γλάρο, ο συγγραφέας θίγει σημαντικά θέματα, όπως η ελευθερία, η αυτοβελτίωση και η δύναμη των ονείρων. Διαβάζοντας το βιβλίο νιώσαμε ότι κάθε σελίδα μάς καλούσε να σκεφτούμε τη δική μας ζωή και τους περιορισμούς που θέτουμε στον εαυτό μας. Ο Ιωνάθαν δεν είναι ένας απλός γλάρος· είναι κάποιος που αρνείται να συμβιβαστεί με την καθημερινότητα και επιμένει να αναζητά την τελειότητα στο πέταγμά του. Αυτό μας έκανε να αναρωτηθούμε πόσο συχνά κι εμείς ακολουθούμε τον δρόμο που μας υποδεικνύουν οι άλλοι, αντί να ακούμε τη δική μας φωνή. Μας άρεσε πολύ η περιγραφή της απομόνωσης του Ιωνάθαν. Στην αρχή, νιώσαμε μαζί του τη μοναξιά και την απόρριψη από τους άλλους γλάρους, αλλά παράλληλα είδαμε πόση δύναμη δίνει η πίστη στον εαυτό σου. Οι περιγραφές των πτήσεών του ήταν τόσο ζωντανές, που μας φάνηκε σαν να πετούσαμε κι εμείς μαζί του! Ένα στοιχείο που επίσης μας εντυπωσίασε, ήταν η στιγμή που ο Ιωνάθαν αποφασίζει να επιστρέψει και να διδάξει τους άλλους γλάρους. Εκεί, καταλάβαμε ότι η πραγματική δύναμη δεν είναι μόνο να φτάσεις ψηλά, αλλά και να βοηθάς τους γύρω σου να ανακαλύψουν τις δικές τους δυνατότητες. Αυτό μας έκανε να σκεφτούμε πώς μπορούμε κι εμείς να ενθαρρύνουμε τους φίλους και τους συμμαθητές μας να κυνηγούν τα όνειρά τους. Αν και αρχικά το βιβλίο φαίνεται απλό, στην πραγματικότητα κρύβει βαθιά μηνύματα για τη διαφορετικότητα, την πίστη στον εαυτό και τη σημασία της προσωπικής προσπάθειας. Μας έκανε να νιώσουμε έμπνευση και θάρρος να ακολουθήσουμε τους δικούς μας στόχους, ακόμα κι αν είναι διαφορετικοί από εκείνους των άλλων. Συνολικά, ο Ιωνάθαν Λίβινγκστον είναι ένα σύμβολο θάρρους, ελευθερίας και της δύναμης που κρύβει ο καθένας μέσα του. Η ανάγνωση αυτού του βιβλίου μάς έκανε να καταλάβουμε ότι αξίζει να τολμάμε, να μαθαίνουμε, αλλά και να μοιραζόμαστε όσα μαθαίνουμε με τους γύρω μας. Πρόκειται για ένα βιβλίο με δυνατά μηνύματα, που παραμένουν επίκαιρα και ουσιαστικά!
Η θεατρική παράσταση «Το Μεγάλο μας Τσίρκο», το εμβληματικό έργο του Ιάκωβου Καμπανέλλη, παρουσιάστηκε το 2026 σε μία σύγχρονη και δυναμική εκδοχή, που αναδεικνύει με εντυπωσιακό τρόπο τη διαχρονικότητά του. Πρόκειται ουσιαστικά για μια «επιθεώρηση» της ελληνικής ιστορίας, ένα θεατρικό ταξίδι που, μέσα από τη σάτιρα, το χιούμορ και τη συγκίνηση φωτίζει σταθμούς του παρελθόντος μας και τους συνδέει με το παρόν. Ήδη από την πρώτη σκηνή δίνεται στο κοινό το «κλειδί» κατανόησης του έργου: «Η αίθουσα του τσίρκου μας έχει μια ιδιοτυπία όπως βλέπετε… δε θυμίζει ούτε τσίρκο ούτε καν θέατρο». Η φράση αυτή προϊδεάζει τον θεατή ότι δεν πρόκειται για μια συνηθισμένη παράσταση, αλλά για έναν συμβολικό χώρο, όπου η Ιστορία «παρελαύνει» μπροστά στα μάτια μας. Μέσα από το «τσίρκο» παρουσιάζονται σημαντικοί ιστορικοί σταθμοί του ελληνικού έθνους, από την περίοδο της Τουρκοκρατίας έως τη σύγχρονη εποχή. Με όχημα τα τραγούδια, τη ζωντανή μουσική και τους έντονα συμβολικούς χαρακτήρες, αναδεικνύεται ο διαρκής αγώνας του ελληνικού λαού για ελευθερία, αξιοπρέπεια και αυτογνωσία. Ιδιαίτερη θέση κατέχει ο Καραγκιόζης, τον οποίο ενσαρκώνει με μοναδικό τρόπο ο Γιάννης Ζουγανέλης προσδίδοντας ζωντάνια, χιούμορ, αλλά και βαθύτερο νόημα στον λαϊκό αυτόν ήρωα. Ξεχωριστή είναι και η παρουσία του Δημήτρη Γκοτσόπουλου, ο οποίος, πέρα από την υποκριτική του δεινότητα, αναδεικνύει και το ταλέντο του στο τραγούδι, συμβάλλοντας ουσιαστικά στη συνολική επιτυχία της παράστασης. Αναπόσπαστο στοιχείο του έργου αποτελεί η μουσική του Σταύρου Ξαρχάκου, η οποία δε λειτουργεί απλώς συνοδευτικά, αλλά γίνεται ο συνδετικός κρίκος ανάμεσα στα ιστορικά γεγονότα ενισχύοντας τη συναισθηματική ένταση και τη θεατρική δύναμη κάθε σκηνής. Τελικά, τι είναι «Το Μεγάλο μας Τσίρκο»; Είναι μια βαθιά πολιτική και ιστορική επιθεώρηση, που μέσα από τη σάτιρα σχολιάζει τα δεινά, αλλά και τα κατορθώματα της Ελλάδας. Με έντονο διδακτικό χαρακτήρα, υπενθυμίζει τη σημασία της ιστορικής γνώσης και της συλλογικής μνήμης, καθώς η ιστορία συχνά επαναλαμβάνεται -ιδίως όταν επιλέγουμε να ξεχνάμε. Η σκηνοθεσία και οι ερμηνείες στηλιτεύουν την αδράνεια και την αδιαφορία τονίζοντας πως η ευθύνη για το μέλλον βρίσκεται και στα δικά μας χέρια. Μία παράσταση ουσιαστική, επίκαιρη και βαθιά συγκινητική, που αξίζει να την δει κανείς. Τη συνιστώ ανεπιφύλακτα!
Γράφουν οι μαθήτριες Ζέτα Παππά και Ευτυχία Χρυσάνθη (Β2)
Η επιθυμία του Donald Trump για την απόκτηση της Γροιλανδίας προκάλεσε έντονη διεθνή συζήτηση από τη στιγμή που έγινε γνωστή. Η Γροιλανδία αποτελεί αυτόνομη περιοχή του Βασιλείου της Δανίας με δική της κυβέρνηση και θεσμούς, ενώ οι κάτοικοί της απολαμβάνουν ευρύ βαθμό αυτονομίας. Επομένως, οποιαδήποτε σκέψη για αλλαγή κυριαρχίας δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί ως μια απλή εμπορική συμφωνία, αλλά ως ένα ζήτημα που αγγίζει θέματα εθνικής ταυτότητας, διεθνούς δικαίου και δικαιώματος των λαών να αποφασίζουν οι ίδιοι για το μέλλον τους.
Από τη θετική σκοπιά των Ηνωμένων Πολιτειών, η Γροιλανδία έχει τεράστια γεωστρατηγική σημασία. Η θέση της στην Αρκτική, ανάμεσα στη Βόρεια Αμερική και την Ευρώπη, την καθιστά κομβικό σημείο για στρατιωτική και αμυντική παρουσία. Καθώς μάλιστα η κλιματική αλλαγή οδηγεί στο λιώσιμο των πάγων, ανοίγονται και νέες θαλάσσιες διαδρομές. Η ενίσχυση της αμερικανικής παρουσίας θα μπορούσε να προσφέρει στρατηγικό πλεονέκτημα και μεγαλύτερο έλεγχο σε μία ζώνη, που αποκτά ολοένα μεγαλύτερη σημασία στο παγκόσμιο γεωπολιτικό σκηνικό.
Επιπλέον, σημαντικό ρόλο παίζουν και οι φυσικοί πόροι της Γροιλανδίας. Το νησί διαθέτει αποθέματα σπάνιων μετάλλων και άλλων ορυκτών που είναι απαραίτητα για την τεχνολογία, την ενέργεια και τη βιομηχανία υψηλής τεχνολογίας. Σε μια εποχή που η πρόσβαση σε τέτοιους πόρους θεωρείται στρατηγικό ζήτημα, η αξιοποίησή τους θα μπορούσε να ενισχύσει την οικονομική ισχύ. Υποστηρικτές της ιδέας εκτιμούν ότι μια στενότερη σχέση με τις ΗΠΑ θα μπορούσε να φέρει επενδύσεις, ανάπτυξη υποδομών και νέες ευκαιρίες απασχόλησης για τον τοπικό πληθυσμό.
Ωστόσο, τα αρνητικά ενδεχόμενα είναι σοβαρά. Αρχικά, τίθεται το ζήτημα της δημοκρατικής νομιμοποίησης: οι κάτοικοι της Γροιλανδίας έχουν το δικαίωμα να καθορίσουν το πολιτικό τους καθεστώς και δεν μπορούν να αντιμετωπίζονται ως «αντικείμενο» διαπραγμάτευσης μεταξύ κρατών. Μια τέτοια πρωτοβουλία θα μπορούσε να προκαλέσει έντονη διπλωματική κρίση με τη Δανία και ευρύτερα με την Ευρώπη επηρεάζοντας τις διεθνείς σχέσεις και την πολιτική σταθερότητα. Παράλληλα, η αυξημένη εξορυκτική και στρατιωτική δραστηριότητα ενδέχεται να επιβαρύνει ένα ιδιαίτερα ευαίσθητο περιβάλλον με συνέπειες όχι μόνο τοπικές, αλλά και παγκόσμιες.
Συνολικά, η πρόταση του Donald Trump να αγοράσουν οι Ηνωμένες Πολιτείες τη Γροιλανδία από τη Δανία δεν είναι μόνο ένα πολιτικό και οικονομικό ζήτημα, αλλά και ένα ηθικό θέμα που μας βάζει σε σκέψη. Μπορεί, άραγε, μία χώρα να «αγοράζεται» σαν να είναι ένα απλό προϊόν; Τι γίνεται με τους ανθρώπους που ζουν εκεί και έχουν τη δική τους ιστορία, πολιτισμό και δικαίωμα να αποφασίζουν για το μέλλον τους; Επομένως, παρότι υπάρχουν πιθανά γεωπολιτικά και οικονομικά οφέλη, τα ρίσκα που αφορούν τη διεθνή σταθερότητα, την περιβαλλοντική προστασία και τον σεβασμό της αυτοδιάθεσης είναι εξίσου σημαντικά. Η Γροιλανδία δεν είναι απλώς μια έκταση γης, αλλά ένας τόπος με ανθρώπους, πολιτισμό και ιστορία. Το ζήτημα αυτό μας καλεί να αναρωτηθούμε αν όλα μπορούν να μετρηθούν με χρήματα και συμφέροντα…
Γράφουν οι μαθήτριες Ζέτα Παππά και Ευτυχία Χρυσάνθη (Β2)
Τις τελευταίες ημέρες η Ελλάδα θρηνεί τον θάνατο μιας πολύ σημαντικής προσωπικότητας, που έφυγε από τη ζωή σε ηλικία 99 ετών, της Ελένης Γλύκατζη- Αρβελέρ. Οι ειδήσεις για τον χαμό της προκάλεσαν συγκίνηση σε όλη τη χώρα και σε πολλούς ανθρώπους του πολιτισμού και της επιστήμης. Η Ελένη Γλύκατζη- Αρβελέρ γεννήθηκε στην Αθήνα το 1926 σε μια οικογένεια προσφύγων από τη Μικρά Ασία. Από μικρή αγαπούσε την ιστορία και κατάφερε με πολλή δουλειά και μεράκι να γίνει μία από τις πιο γνωστές ιστορικούς στον κόσμο. Σπούδασε στην Ελλάδα και μετά, συνέχισε τις σπουδές της στο Παρίσι. Εκεί έκανε καριέρα στην ιστορία, και ειδικά στη μελέτη του Βυζαντίου, ενός από τα πιο σημαντικά κεφάλαια της ιστορίας της Ελλάδας και της Ευρώπης. Μελέτησε και έγραψε πολλά βιβλία για το Βυζάντιο βοηθώντας μας να καταλάβουμε καλύτερα την ιστορία και τον πολιτισμό μας. Το πιο μεγάλο της επίτευγμα ήταν ότι έγινε η πρώτη γυναίκα πρύτανης του Πανεπιστημίου της Σορβόννης, ενός από τα παλαιότερα και πιο διάσημα πανεπιστήμια στον κόσμο. Αυτό ήταν πολύ σημαντικό, γιατί μέχρι τότε κανένα άλλο πανεπιστήμιο τέτοιας φήμης δεν είχε γυναίκα επικεφαλής. Παράλληλα, η Ελένη Γλύκατζη-Αρβελέρ υπήρξε ενεργή σε διεθνείς οργανισμούς και πολιτιστικά ιδρύματα. Από το Κέντρο Ζορζ Πομπιντού έως την UNESCO και το Ευρωπαϊκό Πολιτιστικό Κέντρο Δελφών, η παρουσία της σφράγισε τον διάλογο ανάμεσα στην ιστορική γνώση, τον πολιτισμό και τη σύγχρονη κοινωνία. Η Ελένη Γλύκατζη-Αρβελέρ δεν ήταν μόνο καθηγήτρια και επιστήμονας. Ήταν και πνευματικό πρότυπο για πολλούς ανθρώπους, ειδικά για γυναίκες και νέους που θέλουν να ασχοληθούν με τη γνώση και την έρευνα. Με τα βιβλία και τις διαλέξεις της έκανε την ιστορία πιο προσιτή και κατανοητή και η φωνή της ήταν πάντα μετρημένη, αλλά ουσιαστική και γεμάτη αγάπη για την Ελλάδα. Με τον θάνατό της στις 17 Φεβρουαρίου 2026, η Ελλάδα αποχαιρετά μια μεγάλη μορφή της επιστήμης, του πολιτισμού και της δημόσιας ζωής. Ας θυμόμαστε την Ελένη Γλύκατζη- Αρβελέρ για την αγάπη της για τη γνώση, το θάρρος της και την προσφορά της, αφού άφησε πλούσια πνευματική παρακαταθήκη στις επόμενες γενιές: «Έχω καταλήξει πως όσο ζεις, περνάς σε κάποιους τη “σκυτάλη” και αυτή η σκυτάλη είναι η ψυχή.», έλεγε.
Γράφει η Δημοσιογραφική Ομάδα του σχολείου μας: Βούρβαχη Ναταλία, Παπαδάκης Δημήτρης, Παπαδόπουλος Αστέρης, Παππά Ζέτα, Ρέππα Δώρις, Σταυριανοπούλου Άρτεμις, Τουτούζη Μυρτώ, Τσιτσώνη Νάγια, Φραγκουλοπούλου Σάρα, Χρυσάνθη Ευτυχία
Εκατόν ενενήντα χρόνια συνεχούς και αδιάλειπτης προσφοράς στην παιδεία του Ελληνισμού συμπληρώνει φέτος η Φιλεκπαιδευτική Εταιρεία, ένας μορφωτικός οργανισμός που ταυτίστηκε όσο λίγοι με την πνευματική συγκρότηση του νεότερου ελληνικού κράτους και βρήκε τη ζωντανή του έκφραση στα Αρσάκεια Σχολεία. Από το 1836 έως σήμερα, τα Αρσάκεια δεν υπήρξαν απλώς σχολεία· υπήρξαν και παραμένουν φορείς εθνικής αποστολής, συνδεδεμένοι με τη μόρφωση, την κοινωνική πρόοδο και την πνευματική αναγέννηση του Ελληνισμού. Η ίδρυση της Φιλεκπαιδευτικής Εταιρείας πραγματοποιήθηκε σε μια εποχή κρίσιμη και μεταβατική. Το ελληνικό κράτος μόλις είχε εξέλθει από τον Αγώνα της Ανεξαρτησίας και είχε επείγουσα ανάγκη από μόρφωση, από θεσμούς, από ανθρώπους που θα πίστευαν ότι η ελευθερία δεν ολοκληρώνεται χωρίς παιδεία. Ο πρώτος που οραματίστηκε αυτή την ιδέα ήταν ο Ιωάννης Κοκκώνης, εκπαιδευτικός και παιδαγωγός μεγάλου κύρους. Το όραμά του ενστερνίστηκαν ο Ηπειρώτης εκπαιδευτικός και λόγιος Γεώργιος Γεννάδιος και ο πρώτος Αρχιεπίσκοπος Αθηνών Μισαήλ Αποστολίδης. Ανάμεσα στους πρώτους υποστηρικτές της Φιλεκπαιδευτικής Εταιρείας συναντάμε εξέχουσες μορφές του πνευματικού και πολιτικού κόσμου, ανθρώπους του Αγώνα και της Διασποράς. Μάλιστα, οι τρεις πρώτοι πρόεδροι τού Διοικητικού Συμβουλίου, ο Γεώργιος Κουντουριώτης, ο Ανδρέας Μεταξάς και ο Αλέξανδρος Μαυροκορδάτος, υπήρξαν σημαντικές πολιτικές προσωπικότητες και είχαν τιμηθεί με το ανώτατο αξίωμα τού Προέδρου τής Κυβερνήσεως. Δεν είναι τυχαίο ότι στα μητρώα της Εταιρείας υπέγραψε ως μέλος ακόμη και ο εθνικός μας ποιητής, ο Διονύσιος Σολωμός, αναγνωρίζοντας έμπρακτα ότι η πνευματική αναγέννηση του Έθνους περνά μέσα από τη συστηματική εκπαίδευση. Ιδιαίτερη μνεία αξίζει στους μεγάλους ευεργέτες, που στήριξαν με την περιουσία και το όραμά τους το έργο της Φιλεκπαιδευτικής Εταιρείας. Ο Απόστολος Αρσάκης, Ηπειρώτης και κορυφαία μορφή της ελληνικής παροικίας στη Ρουμανία, διακρίθηκε ως γιατρός, πολιτικός και άνθρωπος με έντονη εθνική συνείδηση. Με τη γενναιόδωρη δωρεά του κατέστη δυνατή η οικοδόμηση των Αρσακείων Σχολείων στην Αθήνα. Το όνομά του δόθηκε στα σχολεία όχι απλώς ως τιμή, αλλά ως αναγνώριση ενός οράματος: ότι ο πλούτος αποκτά αξία, όταν επιστρέφει στην κοινωνία ως παιδεία. Μαζί του, ο εθνικός ευεργέτης Μιχαήλ Τοσίτσας, επίσης από τη μεγάλη κοιτίδα του ελληνισμού της Διασποράς. Καταγόμενος από το Μέτσοβο και δραστηριοποιημένος οικονομικά στη Ρουμανία και την Αίγυπτο, διέθεσε σημαντικό μέρος της περιουσίας του για εκπαιδευτικά και πολιτιστικά έργα. Η συμβολή του δεν περιορίστηκε στη Φιλεκπαιδευτική Εταιρεία· υπήρξε βασικός χρηματοδότης τού Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου συμβάλλοντας καθοριστικά στη δημιουργία ανώτατης τεχνικής εκπαίδευσης στην Ελλάδα. Ενίσχυσε, έτσι, αποφασιστικά την παιδεία, όχι ως πράξη φιλανθρωπίας, αλλά ως εθνικό χρέος.
Τα Αρσάκεια Σχολεία συνδέθηκαν από νωρίς με έναν τολμηρό και πρωτοποριακό στόχο: τη μόρφωση της γυναίκας. Σε μια εποχή όπου η εκπαίδευση των κοριτσιών θεωρούνταν περιττή ή δευτερεύουσα, τα Αρσάκεια ανέλαβαν τον ιστορικό ρόλο να αποδείξουν ότι η παιδεία δεν έχει φύλο. Χιλιάδες Ελληνίδες διδάχθηκαν γράμματα, επιστήμες, τέχνες και παιδαγωγική. Μάλιστα, πολλές απόφοιτες των Αρσακείων έγιναν δασκάλες και μετέφεραν τη γνώση σε κάθε γωνιά της Ελλάδας συμβάλλοντας αποφασιστικά στη διάδοση της εκπαίδευσης και τη σταδιακή κοινωνική χειραφέτηση της γυναίκας. Μάλιστα, το 1847 η Εταιρεία καθιερώνει δίπλωμα «δημοδιδασκάλου» για τις αποφοίτους της. Το γεγονός αυτό δεν αφορά μόνο την εκπαίδευση· αφορά την κοινωνική πρόοδο και τη διαμόρφωση της σύγχρονης ελληνικής κοινωνίας.
Στα 190 χρόνια της πορείας τους, τα Αρσάκεια Σχολεία παραμένουν πιστά στις ιδρυτικές τους αρχές: υψηλό επίπεδο σπουδών, ανθρωπιστική παιδεία, καλλιέργεια ήθους και εθνικής συνείδησης. Χωρίς να μένουν προσκολλημένα στο παρελθόν, συνομιλούν δημιουργικά με το παρόν και προετοιμάζουν το μέλλον. Σήμερα τα Αρσάκεια- Τοσίτσεια Σχολεία λειτουργούν σε διάφορες περιοχές της Ελλάδας (Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Πάτρα και Ιωάννινα), αλλά και εκτός Ελλάδας, στα Τίρανα (Ελληνοαλβανικό Κολέγιο Τιράνων), προσφέροντας εκπαίδευση από το νηπιαγωγείο έως και το λύκειο. Η επέτειος αυτή δεν είναι απλώς μια αναδρομή. Είναι ένας έπαινος προς όλους όσοι πίστεψαν ότι η παιδεία μπορεί να αλλάξει την κοινωνία: τους ευεργέτες, τους δασκάλους, τους μαθητές. Είναι, όμως, και μια υπενθύμιση ευθύνης. Να διατηρήσουμε ζωντανό το πνεύμα της Φιλεκπαιδευτικής Εταιρείας και να συνεχίσουμε το έργο των Αρσακείων Σχολείων, ώστε η γνώση, οι αξίες και η προσφορά να παραμένουν θεμέλια της ελληνικής παιδείας και στο μέλλον. Εμείς, οι μαθητές των Αρσακείων, αισθανόμαστε περηφάνια, που συνεχίζουμε μία παράδοση 190 χρόνων παιδείας και που κάθε μέρα μαθαίνουμε, δημιουργούμε και γινόμαστε κομμάτι αυτής της μεγάλης ιστορίας!
Η Δημοσιογραφική Ομάδα του Α’ Αρσακείου-Τοσιτσείου Γυμνασίου Εκάλης είχε την ευκαιρία να συναντήσει και να συνομιλήσει με την κ. Ελένη Δουνδουλάκη, Γενική Γραμματέα Σύγχρονου Πολιτισμού του Υπουργείου Πολιτισμού, είχαμε πρόσφατα στο σχολείο μας. Η κ. Δουνδουλάκη είναι μία από τις πιο ενδιαφέρουσες προσωπικότητες στον χώρο του σύγχρονου πολιτισμού στην Ελλάδα με έναν πολυσχιδή ρόλο στον σχεδιασμό και την προώθηση πολιτιστικών πρωτοβουλιών, που επηρεάζουν το θέατρο, τις τέχνες, την εκπαίδευση και τη σχέση τους με την κοινωνία. Αφορμή για τη συζήτηση με τους μαθητές στάθηκε το άρθρο της στον Ελεύθερο Τύπο της Κυριακής «Πολιτισμός και Παιδεία στην εποχή της Τεχνητής Νοημοσύνης», στο οποίο αναδεικνύεται η σημασία της ουσιαστικής ένταξης του πολιτισμού, των τεχνών και της δημιουργικής έκφρασης στην εκπαίδευση, ιδιαίτερα στις μέρες μας, σε έναν κόσμο που ανοίγεται όλο και περισσότερο στην Τεχνητή Νοημοσύνη.
Τη Δημοσιογραφική Ομάδα του Α’ Αρσακείου-Τοσιτσείου Γυμνασίου Εκάλης αποτελούν οι μαθητές: Βούρβαχη Ναταλία, Παπαδάκης Δημήτρης, Παπαδόπουλος Αστέρης, Παππά Ζέτα, Ρέππα Δώρις, Σταυριανοπούλου Άρτεμις, Τουτούζη Μυρτώ, Τσιτσώνη Νάγια, Φραγκουλοπούλου Σάρα, Χρυσάνθη Ευτυχία
Γράφουν οι μαθήτριες Δώρις Ρέππα (B3), Νάγια Τσιτσώνη και Σάρα Φραγκουλοπούλου (B4)
Τα τελευταία χρόνια η ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης έχει λάβει τεράστιες διαστάσεις. Όλο και πιο συχνά, συναντούμε στο διαδίκτυο και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης εικόνες και βίντεο που δεν είναι πραγματικά, τα λεγόμενα «deepfakes». Η τεχνολογική πρόοδος είναι ένας τομέας που δύσκολα μπορεί κανείς να παρακολουθήσει, καθώς απαιτεί εξειδίκευση και συνεχώς εξελισσόμενες γνώσεις. Οι νέοι του 21ου αιώνα έχουν ένα πλεονέκτημα, καθώς μεγαλώνουν έχοντας από μικρή ηλικία πρόσβαση στο διαδίκτυο και τις ψηφιακές τεχνολογίες. Ωστόσο, ακόμη και αυτοί, συχνά δυσκολεύονται να ξεχωρίσουν το αληθινό από το τεχνητό περιεχόμενο. Γι’ αυτό, είναι ζωτικής σημασίας οι κυβερνήσεις και τα εκπαιδευτικά συστήματα να λαμβάνουν μέτρα, ώστε τα παιδιά να κατανοούν καλύτερα τον ψηφιακό κόσμο και να αναπτύσσουν κριτική σκέψη απέναντι στην τεχνολογία. Ένα παράδειγμα αποτελεί η Φινλανδία, όπου η εκπαίδευση για την αντιμετώπιση της παραπληροφόρησης εντάσσεται σε ένα ολοκληρωμένο πρόγραμμα. Με τη ραγδαία αύξηση των ψηφιακών επιθέσεων, οι Φινλανδοί εκπαιδευτικοί καλούνται πλέον να κάνουν τους μαθητές ευφυείς «αναγνώστες» της τεχνολογίας. Η υπουργός Παιδείας της Φινλανδίας υπογραμμίζει ότι η παραπληροφόρηση αποτελεί απειλή για τη δημοκρατία, ενώ οι ειδικοί προειδοποιούν ότι η τεχνητή νοημοσύνη καθιστά τις ψεύτικες πληροφορίες ολοένα και πιο πειστικές. Στόχος είναι οι πολίτες να γίνουν πιο ανθεκτικοί σε προπαγάνδα και ψευδείς ισχυρισμούς και ικανοί να αντεπεξέλθουν στις προκλήσεις της ψηφιακής εποχής. Στο πλαίσιο αυτό, τα σχολεία διδάσκουν τεχνητή νοημοσύνη και μιντιακό γραμματισμό, ώστε οι μαθητές να αναλύουν βίντεο και εικόνες και να εντοπίζουν εάν έχουν δημιουργηθεί με τη βοήθεια της τεχνητής νοημοσύνης. Μέσα από αυτή την εκπαίδευση, οι νέοι αποκτούν τα εργαλεία να αξιολογούν την αξιοπιστία των πληροφοριών που βλέπουν και να αντιστέκονται στην παραπληροφόρηση. Αντίθετα, σε χώρες του νότου, και ειδικά στην Ελλάδα, δεν υπάρχει ακόμη ένα δομημένο εκπαιδευτικό πρόγραμμα για τα μέσα ενημέρωσης ή για την αναγνώριση ψευδών ειδήσεων. Παρότι υπάρχει το μάθημα της Πληροφορικής, αυτό επικεντρώνεται κυρίως στις τεχνικές δεξιότητες και λιγότερο στην κριτική ανάγνωση της πληροφορίας. Ωστόσο, είναι αναγκαίο το κράτος να δράσει σύντομα, ώστε οι νέοι να μπορούν να κατανοούν καλύτερα τον ψηφιακό κόσμο, καθώς οι τεχνολογικές εξελίξεις προχωρούν με ταχύτητα, που καθιστά δύσκολη την παρακολούθηση. Όπως επισημαίνει και η διευθύντρια υβριδικής επιρροής της Ευρώπης, Martha Turnbull, η εξέλιξη της τεχνολογίας και των συστημάτων AI θα καθιστά σύντομα δυσκολότερο τον εντοπισμό ψευδών ή παραποιημένων πληροφοριών. Ο σημερινός «εχθρός», λοιπόν, δεν είναι τόσο τα όπλα ή το ανθρώπινο μυαλό. Η καταστροφή μπορεί να προέλθει από μηχανές, που δε διαθέτουν συναισθήματα, αλλά μπορούν να εξαπατήσουν τον ανθρώπινο νου. Γι’ αυτόν τον λόγο, το εκπαιδευτικό σύστημα έχει χρέος, όπως διδάσκει εδώ και αιώνες τους νέους να κατανοούν τα γραπτά κείμενα, τώρα να τους διδάξει τη γραμματική της εικόνας, ώστε να μπορούν να ερμηνεύουν, να αναλύουν και να αξιολογούν κριτικά οπτικό περιεχόμενο.
Γράφουν οι μαθητές Αστέρης Παπαδόπουλος και Δημήτρης Παπαδάκης (Β2)
Στην Ολλανδία λειτουργεί ένα πρωτοποριακό πρότυπο φροντίδας για άτομα με άνοια, γνωστό ως Hogeweyk, «το χωριό της άνοιας». Πρόκειται για μια ειδικά σχεδιασμένη κοινότητα, η οποία βρίσκεται κοντά στο Άμστερνταμ και φιλοξενεί ανθρώπους που πάσχουν από άνοια ή νόσο Αλτσχάιμερ. Χρηματοδοτείται από την ολλανδική κυβέρνηση και εξυπηρετεί σήμερα 188 κατοίκους σε 27 σπίτια σηματοδοτώντας την εξέλιξη των παραδοσιακών γηροκομείων. Το Hogeweyk ξεκίνησε να λειτουργεί το 2009 και διαφέρει από έναν παραδοσιακό οίκο ευγηρίας, καθώς έχει τη μορφή ενός κανονικού χωριού. Περιλαμβάνει σπίτια, δρόμους, πλατείες, καταστήματα, εστιατόρια, ένα θέατρο, κινηματογράφο, κομμωτήριο, ακόμα και μία παμπ! Οι κάτοικοι ζουν σε ομάδες με κοινά ενδιαφέροντα ή παρόμοιο παρελθόν: πρώην δάσκαλοι με δασκάλους, εργάτες με εργάτες, καλλιτέχνες με καλλιτέχνες. Τα σπίτια, τα οποία φιλοξενούν έξι ή επτά κατοίκους, διαθέτουν σαλόνι, κουζίνα, ιδιωτικά υπνοδωμάτια, μοιάζουν δηλαδή με κανονικά οικογενειακά σπίτια, ώστε να αισθάνονται οικεία και ασφαλείς. Στόχος του χωριού είναι να προσφέρει στους κατοίκους μια όσο το δυνατόν πιο φυσιολογική καθημερινή ζωή. Οι άνθρωποι με άνοια μπορούν να κινούνται ελεύθερα μέσα στον χώρο, να ψωνίζουν, να πίνουν καφέ ή να συμμετέχουν σε δραστηριότητες, χωρίς να αισθάνονται ότι βρίσκονται σε νοσοκομειακό περιβάλλον. Στο σούπερ μάρκετ, για παράδειγμα, οι κάτοικοι μπορούν να αγοράσουν τρόφιμα, σαμπουάν ή μια καρτ ποστάλ, αλλά δεν υπάρχουν πραγματικά χρήματα. Το προσωπικό φροντίδας (νοσηλευτές, γιατροί, ψυχολόγοι και φυσικοθεραπευτές) βρίσκεται διακριτικά παντού και παρεμβαίνει μόνο όταν χρειάζεται. Συχνά, δεν φορούν ιατρικές στολές, αλλά κανονικά ρούχα (ντύνονται ως υπάλληλοι ή γείτονες), για να μη δημιουργείται η αίσθηση του νοσοκομείου και να μειώνεται το άγχος των κατοίκων. Η φροντίδα, δηλαδή, είναι 24ωρη, αλλά διακριτική. Έρευνες έχουν δείξει ότι οι άνθρωποι που ζουν σε τέτοιο περιβάλλον, εμφανίζουν λιγότερο άγχος και επιθετικότητα και χρειάζονται λιγότερα φάρμακα σε σχέση με όσους ζουν σε κλασικά ιδρύματα. Το μοντέλο του Hogeweyk έχει τραβήξει το ενδιαφέρον πολλών χωρών και έχει εμπνεύσει τη δημιουργία παρόμοιων «χωριών άνοιας» και σε άλλες περιοχές του κόσμου. Στο Μπάρουμ της Νορβηγίας, σε ένα δήμο στα προάστια του Όσλο, το χωριό άνοιας Carpe Diem άνοιξε το 2020. Στη μικρόπολη Μπελμέρ της Αυστραλίας ζουν ασθενείς με άνοια μαζί με ηλικιωμένους κατοίκους, που δεν έχουν διαγνωστεί με κάποια νευροεκφυλιστική ασθένεια. Το Hogeweyk δεν είναι απλώς μια δομή φροντίδας. Είναι μια υπενθύμιση, ότι η αξιοπρέπεια δεν τελειώνει με τη μνήμη. Εκεί όπου άλλοι βλέπουν το τέλος, οι Ολλανδοί είδαν μια νέα αρχή: έναν τρόπο να ζεις στο παρόν, ακόμη κι όταν το παρελθόν ξεθωριάζει. Η φράση που συνοψίζει τη φιλοσοφία του χωριού είναι: «Όχι φροντίδα για την άνοια, αλλά ζωή παρά την άνοια!»
Στις 25 Δεκεμβρίου 2025 είδαμε για πρώτη φορά στους κινηματογράφους την πολυσυζητημένη ταινία «Καποδίστριας», σε σκηνοθεσία του Γιάννη Σμαραγδή. Αφορμή για την έναρξη των γυρισμάτων το 2021 υπήρξε η επέτειος των 190 χρόνων από τη δολοφονία του Καποδίστρια (1831). Η υπόθεση επικεντρώνεται στην πορεία του Καποδίστρια από τη διεθνή του καριέρα ως διπλωμάτη στη Ρωσία έως την άφιξή του στην Ελλάδα, μετά την Επανάσταση του 1821. Η ταινία δείχνει τις προσπάθειές του να οργανώσει ένα κράτος, που μόλις είχε βγει από τον πόλεμο, αλλά και τις έντονες αντιδράσεις που συνάντησε από πολιτικούς αντιπάλους και τοπικά συμφέροντα. Ο σκηνοθέτης προσπαθεί να παρουσιάσει τον Καποδίστρια ως έναν ιδεαλιστή ηγέτη, που έβαλε το συμφέρον της πατρίδας πάνω από το δικό του όφελος και την προσωπική του ευτυχία. Έτσι, αφενός φωτίζεται η προσωπικότητα του πρώτου κυβερνήτη της Ελλάδας και αφετέρου εξυμνούνται τα σημαντικότερα ιδανικά εκείνης της εποχής, που παραμένουν διαχρονικά και αναλλοίωτα στο πέρασμα των χρόνων, όπως η τιμή, η πατρίδα, η υστεροφημία, η οικογένεια. Από τα δυνατά στοιχεία της ταινίας είναι, αναμφίβολα, τα σκηνικά και τα κοστούμια, που μεταφέρουν τον θεατή στον 19ο αιώνα. Προσωπικά, όμως, εντυπωσιάστηκα και από μία σκηνή: όταν ο Καποδίστριας πέφτει από το άλογό του και εμφανίζεται η Παναγία δηλώνοντας έτσι τη θεϊκή προστασία, λόγω της βαθιάς πίστης του…
Ωστόσο, υπάρχουν πάντα και οι αρνητικές κριτικές. Ίσως, επειδή ο Καποδίστριας εμφανίζεται σχεδόν χωρίς αδυναμίες, κάτι που μπορεί να μειώνει τον ρεαλισμό της ταινίας. Παρολαυτά, αυτό φαίνεται να είναι συνειδητή επιλογή του σκηνοθέτη, ο οποίος θέλει να τιμήσει τον ήρωα και όχι να τον αποδομήσει. Στο ελληνικό κοινό, πάντως, η ταινία βρήκε μεγάλη απήχηση, όπως αποδεικνύεται από την εξαιρετική εμπορική επιτυχία που σημειώνει, ξεπερνώντας τα 145.000 εισιτήρια μέσα σε μόλις τέσσερις ημέρες. Θεωρώ ότι την ταινία «Καποδίστριας» αξίζει να τη δείτε. Μάλιστα, ο Γιάννης Σμαραγδής βραβεύτηκε με το 1ο Διεθνές Βραβείο «Ιωάννης Καποδίστριας» από την Ακαδημία Ελληνικών Βραβείων Τέχνης. Δεν είναι απλώς μια ιστορική ταινία, αλλά ένα μάθημα ιστορίας και αξιών. Μας βοηθά να γνωρίσουμε καλύτερα μία σημαντική προσωπικότητα του ελληνικού παρελθόντος, να κατανοήσουμε τις δυσκολίες της δημιουργίας του ελληνικού κράτους και να προβληματιστούμε για έννοιες, όπως η ανιδιοτέλεια, η ευθύνη και η προσφορά στο κοινό καλό.
μαθητική παρουσία 