Με την Κιβωτό των Σπόρων, βιωματική μάθηση και… ένα κυνήγι θησαυρού! 

Την Πέμπτη 15 Ιανουαρίου 2026 η ομάδα ECOLAB του Α’ Αρσακείου–Τοσιτσείου Γυμνασίου Εκάλης πραγματοποίησε μια ξεχωριστή εκπαιδευτική επίσκεψη στο Μητροπολιτικό Πάρκο «Αντώνης Τρίτσης», συμμετέχοντας στο πρόγραμμα του Κ.Ε.ΠΕ.Α. με τίτλο «Γνωρίζω τη βιοποικιλότητα της πατρίδας μου μέσα από την Κιβωτό των Σπόρων». Υπεύθυνος προγράμματος ο κ. Εμμανουήλ Χατζηελευθερίου, Γεωλόγος M.Sc, Προϊστάμενος του Κ.Ε.ΠΕ.Α στο Μητροπολιτικό Πάρκο Αντώνη Τρίτση. Η δράση αυτή αποτέλεσε μια μοναδική ευκαιρία για τους μαθητές να συνδέσουν τη θεωρητική γνώση με την άμεση εμπειρία στο πεδίο, να ανακαλύψουν τον πλούτο της ελληνικής φύσης και να κατανοήσουν βαθύτερα την αξία της προστασίας της,  προσφέροντας στους μαθητές μια ολοκληρωμένη εμπειρία περιβαλλοντικής εκπαίδευσης. 

Η γνωριμία με τη βιοποικιλότητα 

Η επίσκεψη ξεκίνησε με μια εισαγωγική παρουσίαση από τον κ. Εμμανουήλ Χατζηελευθερίου, όπου οι μαθητές: 

• γνώρισαν βασικές έννοιες της βιοποικιλότητας, 

• συζήτησαν για τις απειλές που αντιμετωπίζουν τα οικοσυστήματα, 

• κατανόησαν τον ρόλο του ανθρώπου στη διατήρηση της φυσικής ισορροπίας. 

Η συζήτηση άνοιξε δρόμο για μια πιο συνειδητή και ενεργή συμμετοχή στις δραστηριότητες που ακολούθησαν. 

Η εμπειρία στην «Κιβωτό των Σπόρων» 

Ακολούθησε η ξενάγηση στην εντυπωσιακή Κιβωτό των Σπόρων, ένα εμβληματικό έργο που εκπροσώπησε την Ελλάδα στη 12η Biennale Αρχιτεκτονικής της Βενετίας. 

Οι μαθητές είχαν την ευκαιρία να: 

• δουν από κοντά σπόρους από ελληνικές ποικιλίες, 

• γνωρίσουν τη σημασία της διατήρησης του γενετικού υλικού, 

• κατανοήσουν πώς η αρχιτεκτονική και η επιστήμη συναντώνται για να υπηρετήσουν την αειφορία. 

Η επαφή με το υλικό της Κιβωτού αποτέλεσε μια δυνατή υπενθύμιση ότι η προστασία της φύσης ξεκινά από τα πιο μικρά, αλλά θεμελιώδη στοιχεία της ζωής: τους σπόρους. 

Κυνήγι Θησαυρού στο πεδίο 

Μετά τη θεωρητική κατάρτιση, οι μαθητές βγήκαν στο πεδίο για μια διασκεδαστική και ταυτόχρονα εκπαιδευτική δραστηριότητα: κυνήγι θησαυρού μέσα στο πάρκο. 

Οι ομάδες έλαβαν χάρτες και μικρές αποστολές που τους οδήγησαν να: 

• εντοπίσουν συγκεκριμένα φυτά και δέντρα, 

• αναγνωρίσουν σημεία ενδιαφέροντος του πάρκου, 

• απαντήσουν σε γρίφους σχετικούς με τη βιοποικιλότητα. 

Το παιχνίδι ενίσχυσε τη συνεργασία, την παρατηρητικότητα και τη χαρά της ανακάλυψης. Οι μαθητές κινήθηκαν με ενθουσιασμό, αναζητώντας στοιχεία και μοιράζοντας ευρήματα, μετατρέποντας το πάρκο σε έναν ζωντανό χώρο εξερεύνησης. 

Συμμετοχή 

Τους μαθητές συνόδευσαν οι εκπαιδευτικοί κ. Λάσκαρης Ιατρόπουλος και κ. Μαρία Σόφη, υποστηρίζοντας ενεργά τη μαθησιακή διαδικασία και την ασφάλεια των μαθητών. Η συμμετοχή των παιδιών ήταν υποδειγματική: συνεργάστηκαν, ρώτησαν, παρατήρησαν και έδειξαν πραγματικό ενδιαφέρον για όσα ανακάλυπταν. 

Ένα βήμα πιο κοντά στην αειφορία 

Η επίσκεψη στο Πάρκο Τρίτση δεν ήταν απλώς μια εκπαιδευτική δράση· ήταν μια υπενθύμιση ότι η αειφορία καλλιεργείται μέσα από τη γνώση, την παρατήρηση και τη σύνδεση με το φυσικό περιβάλλον. Η ομάδα ECOLAB επέστρεψε στο σχολείο με νέες εικόνες, γνώσεις και προβληματισμούς, έτοιμη να συνεχίσει τις δράσεις της με ακόμη μεγαλύτερη ευαισθησία και όραμα. 

Συμμετείχαν οι μαθητές: ΒιτζηλαίοςΚωνσταντίνος, Βούλγαρη Κορίνα, Γιαβάσογλου Φίλιππος, Ζυγούρας Αντώνης, Κακογιάννη Θεοδοσία, Κόρμπος Γεώργιος, Μάτσια Αναστασία, Μπαλατσούρα Δανάη, Ξύστρα Μαριάνθη, Παλάσκας Νικόλαος, Παπαδόπουλος Ιωάννης, Πουλή Φένια, Σαλαπάτα Αριάνα, Σπυριδόπουλος Σταύρος, Χέλμη Ναταλία, Χρηστάκος Βασίλης, Φουσέκη Αγγελική.

Μια ξεχωριστή εμπειρία είχαν οι μαθητές του τμήματος Α3 του Α΄ Αρσακείου–Τοσιτσείου Γυμνασίου Εκάλης τη Δευτέρα 3 Νοεμβρίου στον φιλόξενο χώρο της Βιβλιοθήκης των Αρσακείων-Τοσιτσείων Σχολείων. Με την καθοδήγηση της φιλολόγου τους κ. Σ. Κοντονίκα, οι μαθητές και οι μαθήτριες συμμετείχαν σε μια βιωματική δράση γνωριμίας με τη λαϊκή παράδοση μέσα από τη μελέτη ελληνικών λαϊκών παραμυθιών. Μοιρασμένοι σε ομάδες, οι μαθητές αναζήτησαν συλλογές παραμυθιών, διάβασαν και ανέλυσαν ιστορίες με θεματολογία συγγενική προς το παραμύθι «Ο φτωχός και τα γρόσια» που είχαν ήδη διδαχθεί στην τάξη. Κατά τη διάρκεια της εργασίας τους εντόπισαν κοινά μοτίβα, παραμυθιακά στοιχεία και διδάγματα, εμβαθύνοντας στον πλούτο της προφορικής μας παράδοσης. Η δράση έδωσε την ευκαιρία στους μαθητές να ανακαλύψουν τη διαχρονική αξία των λαϊκών παραμυθιών, τα οποία, πέρα από την ψυχαγωγία, μεταφέρουν μηνύματα για την αρετή, την επιμονή, τη δικαιοσύνη και την ελπίδα. Μέσα από τη συνεργασία και την ενεργό συμμετοχή, οι μαθητές συνειδητοποίησαν ότι τα παραμύθια αποτελούν πολύτιμο κομμάτι της πολιτιστικής μας ταυτότητας και παραμένουν ζωντανά στη σύγχρονη εποχή, θυμίζοντάς μας τις αξίες και τα όνειρα των προηγούμενων γενεών. 

Στο Α΄ Αρσάκειο–Τοσίτσειο Γυμνάσιο Εκάλης, η αειφορία δεν είναι απλώς μια έννοια – είναι πράξη, δημιουργία και συνεργασία. Στο πλαίσιο των δράσεων του Αειφόρου Σχολείου, πολλοί μαθητές μας συμμετείχαν με ενθουσιασμό σε μια ξεχωριστή δραστηριότητα που συνδύασε την ανακύκλωση, την επαναχρησιμοποίηση, τη δημιουργικότητα και τη βιωματική μάθηση. Η δράση υλοποιήθηκε στο εργαστήριο Τεχνολογίας, ως μέρος του μαθήματος, δίνοντας στους μαθητές την ευκαιρία να δημιουργήσουν με τα χέρια τους, αξιοποιώντας υλικά που διαφορετικά θα είχαν απορριφθεί. 

Από κούτες Α4 σε συσκευασίες σαπουνιών: Οι μαθητές ανέλαβαν να μεταμορφώσουν χρησιμοποιημένες κούτες χαρτιών Α4 σε λειτουργικές και αισθητικά ευχάριστες συσκευασίες για μικρά σαπούνια, τα οποία θα παρασκευάσουν στο μάθημα της Χημείας. Με επιμέλεια και φαντασία, έκοψαν, δίπλωσαν και συναρμολόγησαν τις συσκευασίες, δίνοντάς τους νέα ζωή και σκοπό. 

Από περιοδικά σε δίσκους και θήκες καλλυντικών: Παράλληλα, χρησιμοποιώντας παλιά περιοδικά, δημιούργησαν πρωτότυπους δίσκους με δαχτυλίδια-θήκες για μικρά δείγματα καλλυντικών, όπως κραγιόν και αρώματα. Κάθε κατασκευή ήταν μοναδική, με χρώματα και υφές που προέκυψαν από την επαναχρησιμοποίηση των εντύπων. 

Διακοσμητικές πινελιές και χαμόγελα: Οι μαθητές πρόσθεσαν τις δικές τους διακοσμητικές πινελιές σε αρκετές συσκευασίες, εκφράζοντας την προσωπική τους αισθητική και ενισχύοντας τη χαρά της δημιουργίας. Η δράση ολοκληρώθηκε με ενθουσιασμό και αίσθημα ικανοποίησης – τα παιδιά το χάρηκαν πραγματικά! 

Μια πράξη αειφορίας με ουσία: Η δράση αυτή αποτελεί μέρος του ευρύτερου Προγράμματος Δράσης του σχολείου μας για την αειφορία. Μέσα από την επαναχρησιμοποίηση υλικών που θα είχαν καταλήξει στα απορρίμματα, οι μαθητές μας έμαθαν να βλέπουν την αξία στο φαινομενικά άχρηστο, να συνεργάζονται και να δημιουργούν με σεβασμό προς το περιβάλλον. 

Συγχαρητήρια σε όλα τα παιδιά για τη συμμετοχή τους και την έμπνευση που μας προσφέρουν. Η αειφορία ξεκινά από τις μικρές πράξεις – και οι μαθητές μας απέδειξαν πως μπορούν να κάνουν τη διαφορά! 

Την Τρίτη 5 Μαρτίου του 2024 ολοκληρώθηκε ο κύκλος μαθημάτων του εγχειρήματος  της συνδιδασκαλίας Θρησκευτικών και Χημείας. Οι μαθητές της Β’ Γυμνασίου που συμμετείχαν στο πρώτο από κοινού μάθημα των εκπαιδευτικών Μπούζη Πάολας (χημικού) και Παντόγλου Γεωργίου (θεολόγου) ολοκλήρωσαν επιτυχώς και τη δεύτερη διδακτική πράξη της θεματικής ενότητος «Σχέσεις Θεολογίας και Χημείας».

Στο πρώτο μάθημα είχε γίνει αποκλειστικά χρήση Τεχνολογίας Πληροφορικής και Επικοινωνίας (ΤΠΕ) παρουσιάζοντας στους μαθητές τους βασικούς άξονες της διαλεκτικής μεταξύ των επιστημών, τη διεπιστημονική προσέγγιση ενός θέματος, όπως και την αξία της συνεργασίας με σκοπό το κοινό καλό και τη στοχοθέτηση πανανθρώπινων αξιών και ιδανικών.

Το δεύτερο μάθημα πραγματοποιήθηκε αποκλειστικά με τη χρήση βιωματικών δραστηριοτήτων και ψηφιακών μέσων, με κεντρική δραστηριότητα αυτή της «ανακριτικής καρέκλας». Το πρώτο στάδιο του μαθήματος αφορούσε την παρουσίαση, μέσω PowerPoint, των βασικών αξόνων της θεματικής, και το έργο και την προσωπικότητα δύο σημαντικών εκπροσώπων των δύο φαινομενικά αντικρουόμενων επιστημονικών πεδίων. Τα πρόσωπα που μελετήθηκαν ήταν αυτά του φυσικού νομπελίστα και θεμελιωτή της θεωρίας της σχετικότητας Albert Einstein και του καθηγητή Ανατομίας και Χειρουργικής, αλλά και Αγίου της Ορθόδοξης Εκκλησίας, Αγίου Λουκά Συμφερουπόλεως (Άγιος Λουκάς ο Ιατρός ). Οι μαθητές Αθανάσιος Πετρόπουλος (Β3) ως A. Einstein και η Λυδία Χριστοπούλου (Β4) ως Άγιος Λουκάς κάθισαν στην «ανακριτική καρέκλα» δεχόμενοι τις ερωτήσεις των υπόλοιπων μαθητών αλλά και των εκπαιδευτικών. Ο τρόπος δραματοποίησης αλλά και η ταύτιση που ένιωσαν οι μαθητές με τις δύο αυτές προσωπικότητες ήταν εντυπωσιακός, οδηγώντας μέσω των αυθόρμητων απαντήσεών τους τη συζήτηση αλλά και τα συμπεράσματα του μαθήματος στους ειδικούς σκοπούς που είχαν θέσει οι καθηγητές κατά το σχεδιασμό των διδακτικών σεναρίων.

Η θεωρία της βιωματικής μάθησης δίνει έμφαση στον σημαντικό ρόλο που παίζει η εμπειρία στη διαδικασία της μάθησης και στους δεσμούς μεταξύ της σχολικής τάξης, της καθημερινής ζωής των μαθητών και της κοινωνικής πραγματικότητας.  Η διανοητική και συναισθηματική κινητοποίηση του μαθητή επιτυγχάνεται μέσω των βιωματικών δραστηριοτήτων στοχεύοντας στην απαρτίωση της νοητικής και συγκινησιακής διεργασίας. Έτσι, η μάθηση γίνεται αντιληπτή ως πρόσκτηση μιας γνώσης και ιδιοποίησης ενός διανοητικού περιεχομένου. Μέσω του τελευταίου μαθήματος της συνδιδασκαλίας και των βιωματικών δραστηριοτήτων που χρησιμοποιήθηκαν, έγινε από κοινού αντιληπτή η σημασία της χρήσης των βιωματικών τεχνικών διδασκαλίας στο σύγχρονο σχολείο αλλά και στην ανάγκη των σημερινών παιδιών να παράγουν τα ίδια τη γνώση δια των διεισδυτικών και βιωματικών δραστηριοτήτων, πάντα με τη καθοδήγηση των καθηγητών τους.

Στο τέλος της συνδιδασκαλίας διαμοιράσθηκε εκ νέου προς συμπλήρωση από τους μαθητές το ίδιο ερωτηματολόγιο του πρώτου μαθήματος, με σκοπό τη συγκριτική μελέτη των δύο τεχνικών διδασκαλίας, σχετικά με το ποιο από τα δύο ήταν πιο ευχάριστο, πιο αποδοτικό και ευκολότερο στην κατανόηση του μαθήματος. Σίγουρα, η εμπειρία αυτού του κύκλου μαθημάτων θα μείνει ανεξίτηλη στις μνήμες των παιδιών μας!