Γράφουν οι μαθητές Πέτρος Παπαδήμας, Νικόλας Σικοτακόπουλος και Σωτήρης Σταθόπουλος (Γ4)

Χριστούγεννα στη Σουηδία

Οι γιορτές στη Σουηδία αρχίζουν στις 13 Δεκεμβρίου με την Ημέρα της Lucia, που σύμφωνα με τον θρύλο είναι η μεγαλύτερη νύχτα του χρόνου και άρα, άνθρωποι και ζώα χρειάζονται περισσότερη τροφή. Στο σπίτι, η Lucia (Βασίλισσα του Φωτός) βρίσκει την έκφρασή της στο πρόσωπο της μεγαλύτερης κόρης της οικογένειας. Φοράει ένα μακρύ άσπρο φόρεμα κι ένα στέμμα με κεριά στα μαλλιά της. Ξυπνάει τους γονείς της, τραγουδώντας το παραδοσιακό ιταλικό τραγούδι «Santa Lucia» και τους πάει καφέ, κουλουράκια και κάποτε glogg (ζεστό κρασί με μπαχαρικά). Επίσης, διοργανώνονται εκλογές για την επιλογή της Lucia, που θα ηγηθεί στη μεγάλη παρέλαση στη Στοκχόλμη. Το έθιμο του Xριστουγεννιάτικου δέντρου, ήρθε στη Σουηδία από τη Γερμανία, ήδη από τα 1700, αλλά γενικεύτηκε σε όλη τη χώρα τον τελευταίο αιώνα. Πάντως, σήμερα σε όλα τα νοικοκυριά στολίζεται δέντρο. Το αποκορύφωμα των εορτασμών είναι η παραμονή των Χριστουγέννων. Το Χριστουγεννιάτικο τραπέζι απαρτίζουν παραδοσιακά πιάτα, όπως χοιρομέρι, ζελέ από γουρουνοπόδαρα, lutfisk και χυλός ρυζιού. Το lutfisk (λιαστός μπακαλιάρος που σερβίρεται σε κρεμώδη σάλτσα) αποτελεί κατά πάσα πιθανότητα κατάλοιπο της νηστείας πριν από τη Μεταρρύθμιση. Παραδοσιακά, οι Σουηδοί μένουν στην εκκλησία μέχρι τα ξημερώματα των Χριστουγέννων, ενώ παλιότερα ήταν έθιμο ο αγώνας δρόμου προς ή από την εκκλησία και ο νικητής θεωρούνταν ο τυχερός της χρονιάς! Οι γιορτές στη Σουηδία λήγουν επίσημα στις 13 Ιανουαρίου. Αυτό γιατί, όταν βασιλιάς της χώρας ήταν ο Κνούτος, περίπου πριν από 1000 χρόνια, αποφάσισε πως ο εορτασμός των Χριστουγέννων πρέπει να διαρκεί 20 ημέρες αντί για 12!

Χριστούγεννα στην Κένυα

Στην Κένυα, λόγω του κλίματος, τα πράγματα είναι λίγο διαφορετικά! Το χριστουγεννιάτικο γεύμα θυμίζει καλοκαιρινή ημέρα χαλάρωσης, αφού αντί να φάνε γαλοπούλα, κάνουν μπάρμπεκιου στον κήπο. Μάλιστα, στολίζουν τις εκκλησίες με μπαλόνια, λουλούδια και κορδέλες.

Χριστούγεννα στη Νορβηγία

Τα Σκανδιναβικά «Jul» (Χριστούγεννα) έχουν τις ρίζες τους σε αρχαία γεωργικά έθιμα του χειμώνα και της εποχής της συγκομιδής. Ο Julenissen, όπως ονομάζεται ο Νορβηγός Άγιος Βασίλης, μαζί με τους βοηθούς του φέρνει δώρα και καλή τύχη στο σπίτι και στον στάβλο. Τη νύχτα των Χριστουγέννων τα παιδιά βάζουν μπολ με κουρκούτι από αλεύρι σαν προσφορά στον Julenissen, που επισκέπτεται τα παιδιά της Νορβηγίας ολοκληρώνοντας το μακρινό του ταξίδι από τη Λαπωνία πάνω στο έλκηθρο που σέρνουν τάρανδοι. Η ημέρα των Χριστουγέννων ονομάζεται Julbrod, κατά τη διάρκεια της οποίας ετοιμάζονται μέχρι και 60 διαφορετικά πιάτα για το τραπέζι των φίλων και φυσικά, της οικογένειας.

Χριστούγεννα στην Ιαπωνία

Τα Χριστούγεννα οι Ιάπωνες προτιμούν να τα γιορτάζουν με έναν πολύ ιδιαίτερο τρόπο: με ένα γεύμα στα KFC την Παραμονή των Χριστουγέννων! Σύμφωνα με το BBC, 3.6 εκατομμύρια οικογένειες γιόρτασαν με αυτόν τον τρόπο το 2016. Όλα ξεκίνησαν από μια εκστρατεία μάρκετινγκ του 1974 – «Kurisumasu ni wa kentakkii» (Κεντάκι για τα Χριστούγεννα). Σύμφωνα με το ίδρυμα ερευνών των ΗΠΑ Smithsonian, όταν μια ομάδα τουριστών δεν μπορούσε να βρει γαλοπούλα για τα Χριστούγεννα και επέλεξε την KFC, η εταιρεία το είδε ως μια υπέροχη ευκαιρία και διαφήμισε το πρώτο της χριστουγεννιάτικο γεύμα: κοτόπουλο και κρασί για το ποσό των 10 δολαρίων. Σήμερα, το δείπνο των Χριστουγέννων στα KFC περιλαμβάνει κέικ και σαμπάνια και κοστίζει περίπου 40 δολάρια. Πολλοί άνθρωποι κάνουν τις παραγγελίες πολύ νωρίς, για να αποφύγουν τις ουρές, όπου μπορεί να περιμένουν μέχρι και δύο ώρες!

Γράφουν οι μαθήτριες Αγάπη Ασημάκη (Γ1) και Μελίνα Μιχαλοπούλου (Γ3)

Η Φλόρενς Νάιτινγκεϊλ γεννήθηκε το 1820 στη Φλωρεντία, από όπου πήρε και το όνομά της. Μεγάλωσε στην Αγγλία, όπως όλα τα κορίτσια των αριστοκρατών εκείνης της εποχής και πέθανε στις 13 Αυγούστου 1910 στο Λονδίνο, σε ηλικία 90 ετών.

Έμενε μαζί με τους εύπορους γονείς της και μορφώθηκε κυρίως από τον πατέρα της (εξαιρετικά καλλιεργημένος και απόφοιτος του Κέιμπριτζ, που την δίδαξε Αρχαία Ελληνικά, Λατινικά, Γαλλικά, Γερμανικά, Ιταλικά, Ιστορία, Φιλοσοφία και Μαθηματικά) και από δασκάλους που έρχονταν στο σπίτι. Το επάγγελμα τής εμπειρικής νοσοκόμας, όμως, εκείνη την εποχή ήταν κακοπληρωμένο, γι’αυτό και οι γονείς της αντιστάθηκαν σθεναρά στην παράλογη επιθυμία της κόρης τους, να γίνει νοσοκόμα. Παρότι, ως χαριτωμένη και πλούσια κοπέλα, είχε πολλές προτάσεις για γάμο, εκείνη αρνούνταν, καθώς είχε επιλέξει να αφοσιωθεί στο όνειρό της. Οι γονείς της, παρά τις αντιρρήσεις τους, αποδέχτηκαν τελικά την απόφασή της. Της χορήγησαν κι ένα ισόβιο εισόδημα, που της επέτρεπε να μη χρειάζεται να δουλεύει για τα προς το ζην και να ασχοληθεί ανεμπόδιστα με τη Νοσηλευτική. Επιστρέφοντας στην Αγγλία έκανε πρακτική σε διάφορα νοσοκομεία αποκτώντας επαρκή εμπειρία. Το έργο της άρχισε τον Μάρτιο του 1854, οπότε ξέσπασε ο Κριμαϊκός πόλεμος και η Νάιτινγκεϊλ αμέσως προσέφερε τις εθελοντικές της υπηρεσίες. Εκπαίδευσε 38 εθελόντριες νοσηλεύτριες και μαζί με 15 καθολικές καλόγριες έφυγε για τον πόλεμο έχοντας την πλήρη ευθύνη του νοσηλευτικού τομέα στα στρατιωτικά νοσοκομεία στην Τουρκία.

Εκεί διαπίστωσε ότι δεν υπήρχαν οι στοιχειώδεις ευκολίες για να επιτελέσει το έργο της. Μάλιστα, η έλλειψη νερού ήταν τέτοια, ώστε αντιστοιχούσε ένα ποτήρι με καθαρό νερό ημερησίως σε κάθε ασθενή! Για καθαριότητα, ούτε λόγος! Κάθε βράδυ έκανε επισκέψεις μέσα στους θαλάμους, για να ανακουφίσει τους ασθενείς και να δώσει συμβουλές αποκτώντας έτσι την προσωνυμία «Η Κυρία με τη Λάμπα». Εκεί, με τα ίδια της τα μάτια διαπίστωσε πως πολλοί νέοι, που θα μπορούσαν να σωθούν, πέθαιναν λόγω επιμολύνσεων των πληγών τους, εξαιτίας των κακών συνθηκών υγιεινής. Έκανε έκκληση προς τη βρετανική κυβέρνηση να επέμβει με όποιον τρόπο θεωρούσε πρόσφορο. Η κυβέρνηση έφτιαξε και δεύτερο νοσοκομείο και αύξησε τα παρεχόμενα κονδύλια για την υγιεινή και την καθαριότητα. Με τα επιπλέον χρήματα η Νάιτινγκεϊλ αγόρασε τα φάρμακα που έλειπαν, 200 βούρτσες για τον καθαρισμό του κτηρίου και κατάλληλο εξοπλισμό για τη σωστή και ασφαλή παρασκευή του φαγητού. Στις 16 Μαρτίου 1856 διορίστηκε επιθεωρήτρια του τομέα αδελφών νοσοκόμων όλων των στρατιωτικών νοσοκομείων και έτσι, είχε την ευκαιρία να αναλάβει δράση βελτιώνοντας τις συνθήκες υγιεινής. Απαίτησε τον καθαρισμό των υπονόμων, οργάνωσε το πλύσιμο του ακάθαρτου ρουχισμού των ασθενών έξω από το νοσοκομείο, καθιέρωσε την αποστείρωση ρούχων και αντικειμένων, υιοθέτησε τον καλό αερισμό των θαλάμων και των άλλων χώρων του νοσοκομείου και κυρίως, επέβαλε το πλύσιμο των χεριών των ασθενών πριν το φαγητό και των γιατρών και των νοσοκόμων πριν και μετά από κάθε ιατρική εξέταση. Με αυτά τα μέτρα κατάφερε να μειώσει το ποσοστό των θανάτων από 42% σε μόλις 2% ! Και να σκεφτεί κανείς πως τα αντιβιοτικά δεν είχαν εφευρεθεί ακόμη εκείνη την εποχή…

Η κατάσταση άρχισε να αλλάζει, όταν τον Οκτώβριο του 1856 συναντήθηκε με τη Βασίλισσα Βικτωρία. Η βασίλισσα άκουσε τις προτάσεις της και στη συνέχεια, τον Μάιο του 1857, συγκρότησε τη Βασιλική Επιτροπή για θέματα Υγείας, στην οποία η Νάιτινγκεϊλ είχε σημαντικό ρόλο και συνεισφορά. Ένα από τα αποτελέσματα των δραστηριοτήτων τής επιτροπής ήταν η ίδρυση της Στρατιωτικής Ιατρικής Σχολής το 1857. Συγχρόνως, ίδρυσε τη Σχολή Αδελφών Νοσοκόμων και Μαιών στο νοσοκομείο Σεντ Τόμας του Λονδίνου, την πρώτη σχολή στο είδος της σε όλο τον κόσμο. Το 1907, όντας τυφλή και με κατάθλιψη, ο βασιλιάς Εδουάρδος τής απένειμε το παράσημο Αξίας (Order of Merit) καθιστώντας τη Νάιτινγκεϊλ την πρώτη γυναίκα, που είχε πάρει ποτέ αυτό το παράσημο.

Κάθε χρόνο, την ημέρα γέννησής της, στις 12 Μαΐου, γιορτάζεται διεθνώς η Ημέρα Αδελφών Νοσοκόμων.

Τα Αρσάκεια-Τοσίτσεια Γυμνάσια Εκάλης διοργάνωσαν την Τετάρτη 14 Δεκεμβρίου 2022, στο Θέατρο των Σχολείων, Χριστουγεννιάτικο Πανηγύρι για φιλανθρωπικό σκοπό. Τη διοργάνωση είχαν αναλάβει μαθητές και μαθήτριες της Α’ και Β’ τάξης με την καθοδήγηση της κ. Σούλη (Υποδιευθύντριας) και των εκπαιδευτικών κ. Κοντονίκα, κ. Μπάκα, κ. Μηλιδώνη, κ. Μπούζη, κ. Ξηρίδου, κ. Παπίδα, κ. Πρεβενιού και κ. Σόφη. Οι μαθητές του Α’ Αρσακείου-Τοσιτσείου Γυμνασίου γέμισαν τους πάγκους τους με σπιτικές λιχουδιές, χριστουγεννιάτικα στολίδια, χειροποίητες και 3D δημιουργίες δημιουργώντας μια ζεστή εορταστική ατμόσφαιρα. Επίσης, το 15μελές Μαθητικό Συμβούλιο του Γυμνασίου μας διοργάνωσε λαχειοφόρο αγορά (η κλήρωση θα γίνει την Παρασκευή 23/12/22 κατά τη διάρκεια της Χριστουγεννιάτικης εκδήλωσης του Σχολείου μας).

Μαθητές όλων των Αρσακείων-Τοσιτσείων Γυμνασίων και Λυκείων περιηγήθηκαν στον χώρο και έκαναν χριστουγεννιάτικες αγορές. Τα χρήματα που συγκεντρώθηκαν θα προσφερθούν στο Ίδρυμα Φροντίδας Ηλικιωμένων «Ο Λυτρωτής» και στον μη κερδοσκοπικό οργανισμό «Κάνε μια ευχή». 

Kαλά και ευλογημένα Χριστούγεννα! Ειρηνικό και καρποφόρο το 2023!

Γράφουν οι μαθητές Πέτρος Παπαδήμας, Νικόλας Σικοτακόπουλος και Σωτήρης Σταθόπουλος (Γ4)

Το γνωρίζατε ότι «ο κύριος Μονόπολη» ήταν κυρία και μάλιστα, μεγάλη οραματίστρια; Το 1904 η Αμερικανίδα οικονομολόγος Λάιζι Μάγκι, η οποία έλαβε και το σχετικό δίπλωμα ευρεσιτεχνίας, σχεδίασε «Το παιχνίδι του νοικοκύρη»! Επηρεασμένη από το βιβλίο που της είχε δώσει ο πατέρας της “Progress and Poverty” (1879) του οικονομολόγου Χένρι Τζόρτζ, ο οποίος υποστήριζε ότι η γη είναι δημόσια και η φορολόγησή της θα έσωζε τον κόσμο από τους κερδοσκόπους, η Μάγκι πίστευε ότι δημιούργησε ένα διδακτικό επιτραπέζιο παιχνίδι. Εμφανίστηκε για πρώτη φορά με κυκλικό ταμπλό, που αποτελούσε καινοτομία για εκείνη την εποχή, το οποίο ήταν γεμάτο με δρόμους και αξιοθέατα προς πώληση. Με αυτό ήθελε να δείξει και να καταγγείλει την άδικη συσσώρευση πλούτου στα χέρια των ολίγων… Όμως, τελικά, οι παίκτες απλά έδειξαν τη ροπή τους προς τον καπιταλισμό και την ιδιοκτησιακή μανία του σύγχρονου κόσμου. Άλλωστε, ακόμα και το όνομα του παιχνιδιού προέρχεται από τη λέξη «μονοπώλιο», που είναι βασικός όρος του καπιταλιστικού συστήματος.

Αν και διασκεδαστικό σ’ αυτή την αρχική του μορφή, το παιχνίδι δεν βγήκε στην παραγωγή πριν από το 1910 στις ΗΠΑ, ενώ στη Βρετανία κυκλοφόρησε τρία χρόνια αργότερα. Η Μάγκι δεν κατάφερε να συνδέσει το όνομά της με την μετέπειτα διάσημη Μοnopoly, αφού μέσα στο πλήθος των ανθρώπων που γοητεύτηκαν από το παιχνίδι ήταν και ο τότε άγνωστος Charles Darrow, ο οποίος αργότερα πούλησε μια τροποποιημένη έκδοση του Monopoly στην εταιρεία παιχνιδιών Parker Brothers -ως δική του- και έγινε εκατομμυριούχος. Ένα χειμωνιάτικο βράδυ του 1932, σε μια φτωχογειτονιά της Φιλαδέλφειας ο Charles Todd και η σύζυγός του Olive καλούν στο σπίτι τους το φιλικό ζεύγος των Charles και Ester Dorrow. Θα φάνε και θα παίξουν το «Παιχνίδι του νοικοκύρη». Τα δύο ζευγάρια παίρνουν θέση γύρω από το ταμπλό και επιδίδονται μετά μανίας στη μάχη της αγοραπωλησίας. Ο Darrow ενθουσιάζεται και ζητά από τον Τodd τους κανόνες του παιχνιδιού. Ο φίλος του τού απαντά ότι δεν υπάρχουν. Τότε ο Darrow αποφασίζει να σχεδιάσει ένα αντίστοιχο δικό του παιχνίδι, το κατοχύρωσε και το πούλησε στους ονομαστούς κατασκευαστές παιχνιδιών της εποχής Parker Brothers. Η πρώτη εμφάνιση του παιχνιδιού στα ράφια των καταστημάτων έγινε στις 5 Νοεμβρίου του 1935.

Το 1941 η Βρετανική Μυστική Υπηρεσία έβαλε τον Τζον Ουάντιγκτον, τον κατοχυρωμένο κατασκευαστή του παιχνιδιού εκτός Η.Π.Α, να δημιουργήσει μια ειδική έκδοση για τους κρατούμενους από τους Ναζί του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου. Μέσα στα παιχνίδια υπήρχαν κρυμμένοι χάρτες, πυξίδες, αληθινά χρήματα και άλλα χρήσιμα αντικείμενα για απόδραση. Μοιράστηκαν στους κρατούμενους από τον Εθνικό Ερυθρό Σταυρό.

Αν και έχουν περάσει πάνω από 80 χρόνια από την κυκλοφορία της, σπάνια θα βρεθεί σπίτι που να μην έχει τουλάχιστον μία από τις αμέτρητες εκδόσεις της Monopoly. Σκοπός του παιχνιδιού είναι να αποκτήσεις τεράστια ακίνητη περιουσία, η οποία θα δημιουργήσει και έσοδα από τους αντίπαλους παίκτες. Η Monopoly εξοικειώνει τους νεότερους σε ηλικία παίκτες με έννοιες, όπως «πτώχευση», «υποθήκη», «χρέη», «φυλακή». Στο επιτραπέζιο είναι προφανές ότι το σύστημα τιμωρεί τους φτωχούς και άτυχους, ενώ οι πλούσιοι έχουν τα πάντα… Σύμφωνα με τα αρχεία, πάνω από 500 εκατομμύρια παίκτες έχουν παίξει Monopoly, γεγονός που της δίνει μία θέση στο βιβλίο των ρεκόρ Γκίνες! Η τιμή της, παρά το πέρασμα των χρόνων, παραμένει ανταγωνιστική και αντίστοιχη αυτής των ολοκαίνουργιων παιχνιδιών.

Δημοφιλείς εκδόσεις του παιχνιδιού:

· Monopoly Διάσημα Μνημεία του Κόσμου

· Monopoly Ηλεκτρονική Τράπεζα

· Monopoly Εκατομμυριούχος

· Monopoly Της Ζαβολιάς

· Monopoly Θεσσαλονίκη

· Monopoly Σύγχρονη Ελλάδα

Ο διαγωνισμός της Ελληνικής Μαθηματικής Εταιρείας «Θαλής» πραγματοποιήθηκε και φέτος την Παρασκευή 11/11/2022. Μαθητές του Γυμνασίου μας διαγωνίστηκαν στον χώρο του Αμφιθεάτρου και προσπάθησαν για τη διάκριση. Καλά αποτελέσματα στους μαθητές μας και πολλά συγχαρητήρια στους μαθηματικούς του Σχολείου μας, κ. Σούλη Αγγελική και κ. Αϊβάζογλου Αναστασία, που τους προετοίμασαν.

Κάθε χρόνο, στα Τοσίτσεια Σχολεία, στις 8 Νοεμβρίου, τελείται μνημόσυνο στη μνήμη των ευεργετών Μιχαήλ και Ελένης Τοσίτσα και Αποστόλου Αρσάκη. Εκατόν πενήντα και πλέον χρόνια μετά την ίδρυση του πρώτου Τοσιτσείου Σχολείου οι μαθητές εξακολουθούν να τιμούν τους ευεργέτες τους.

Στους επικήδειους που εκφώνησαν διακεκριμένες προσωπικότητες της εποχής για την Ελένη Τοσίτσα και δημοσιεύτηκαν στην εφημερίδα «Αιών» (έτος ΚΗ΄, φύλλο 2111/11/4/1866) αποτυπώνεται ο σεβασμός των Ελλήνων για τη μεγάλη κυρία.

«Και ιδού λοιπόν, αδελφοί, όπερ εν αρχή ελέγομενˑ ιδού η Ελένη Τοσίτσα, σκορπίσασα τον υπό τής Θείας Πρόνοιας διαπιστευθέντα αυτή πλούτον, ουχί από επιδεικτικής διαθέσεως και ασκόπως εις έργα πρόσκαιρα και μάταια, άδοξα ή μικρού λόγου άξια, αλλ’ από πάσης ευσεβούς προαιρέσεως και σκοπιμώτατα εις έργα χρήσιμα, ένδοξα και μεγάλα, εις έργα κοινωφελή, εις ανεγέρσεις ναών, εις οικοδομάς σχολείων, εις περίθαλψιν πενήτων και απόρωνˑ ο έστιν ιδού η Ελένη Τοσίτσα, εν ω εσκόρπισεν τον πλούτον, επλούτησεν αυτή εν έργοις καλοίς, κατά την τού Αποστόλου παραγγελίαν, και έχει την δικαιοσύνην αυτής μένουσαν εις αιώνα τον άπαντα», είπε γι’ αυτήν ο Κωνσταντίνος Κοντογόνης, καθηγητής τής Θεολογίας.

«Αλλά και την χριστιανικήν εκπαίδευσιν και αγωγήν τού γυναικείου φύλου, ιδίως επόθησεν η φιλάγαθος αυτή γυνή, διότι σφοδρώς ησθάνετο την εθνικήν ταύτην ανάγκην, πεπεισμένη ότι άνευ μητέρων αγαθών και οικογενεικής αγωγής είναι αδύνατον να ευδαιμονήσῃ ποτέ το έθνος ημών», είπε ο Λέων Μελάς αποχαιρετώντας τη μεγάλη ευεργέτιδα εκ μέρους τής Φιλεκπαιδευτικής Εταιρείας.

«Ο σπείρων επ’ ευλογίαις, επ’ ευλογίαις και θερίσει», λέει ο Απόστολος Παύλος στην Β΄ Επιστολή του προς Κορινθίους. Και με τις ευλογίες αυτές η αγαθή ψυχή τής Ελένης Τοσίτσα θα βρίσκεται πάντα ανάμεσα μας, όσο τα νέα παιδιά θα συνεχίσουν να δέχονται τους καρπούς της παιδείας στο Σχολείο που της οφείλει την ύπαρξή του.

Παναγιώτα Αν. Ατσαβέ

φιλόλογος – ιστορικός

*Απόσπασμα από κείμενο δημοσιευμένο στον ιστότοπο https://history.arsakeio.gr/. Διαβάστε όλο το κείμενο πατώντας εδώ.